Een goede daad uit eigenbelang is minder egoïstisch dan je denkt, blijkt uit nieuw onderzoek
Voel je je goed nadat je iemand hebt geholpen? Dat maakt je niet meteen egoïstisch. Onderzoekers van Ohio State University ontdekten dat mensen goede daden doorgaans positief beoordelen, ook als degene die helpt er zelf iets aan overhoudt.
Een deur openhouden voor een vreemde, een vriend helpen met verhuizen of geld doneren aan een goed doel. Het zijn allemaal manieren om iets aardigs voor een ander te doen. Toch bestaat het idee dat een goede daad pas écht telt als je er helemaal niets voor terug verwacht. Zelfs geen compliment of een fijn gevoel.
Onderzoekers van de Amerikaanse Ohio State University besloten uit te zoeken hoe mensen daar daadwerkelijk over denken. En wat blijkt? We zijn een stuk minder kritisch op de bedoelingen van anderen dan vaak wordt gedacht.
Onderzoek: een goede daad blijft positief, ook als je er zelf iets aan hebt
Voor het onderzoek, gepubliceerd in het International Journal of Applied Positive Psychology, kregen honderden deelnemers verschillende situaties voorgelegd waarin iemand iets aardigs deed voor een ander. Denk bijvoorbeeld aan iemand die de rekening van een onbekende betaalt of een deur openhoudt. De deelnemers moesten vervolgens beoordelen hoe aardig, vriendelijk of zorgzaam ze het gedrag vonden. Daarbij keken de onderzoekers onder meer naar de moeite die iemand deed, of de actie spontaan was en of de betrokkenen elkaar kenden.
De uitkomst was opvallend: mensen beoordelen behulpzaam gedrag doorgaans positief. Het idee dat een goede daad minder waard wordt zodra iemand er zelf plezier of waardering uit haalt, lijkt dus niet overeen te komen met hoe mensen in het dagelijks leven naar vriendelijkheid kijken.
Waarom mensen zorgzaamheid anders beoordelen dan vriendelijkheid
De onderzoekers ontdekten nog iets interessants. Hoewel mensen de Engelse woorden nice (aardig) en kind (vriendelijk) vrijwel hetzelfde beoordelen, ligt dat bij caring (zorgzaam) anders.
Om iemand echt zorgzaam te noemen, verwachten mensen blijkbaar nét iets meer. Bijvoorbeeld dat iemand moeite doet, rekening houdt met de gevoelens van een ander of een persoonlijke band met diegene heeft. Ook blijkt dat een onverwachte goede daad, waar iemand bewust tijd en aandacht aan besteedt, vaak extra positief wordt beoordeeld.
Waarom een goed gevoel na het helpen niet meteen egoïsme is
Maar waarom voelen we ons eigenlijk zo goed wanneer we iets voor een ander doen? Volgens de onderzoekers kan dat vanuit de evolutie worden verklaard. Het prettige gevoel dat we krijgen wanneer we iemand helpen, zou een manier kunnen zijn waarop de natuur ons stimuleert om samen te werken.
Dat klinkt misschien minder romantisch dan pure onbaatzuchtigheid, maar het heeft wel een belangrijk voordeel. Als anderen helpen ons gelukkig maakt, zijn we mogelijk ook sneller geneigd om dat opnieuw te doen. Met andere woorden: dat warme gevoel na een goede daad hoeft helemaal geen teken van egoïsme te zijn. Het kan juist bijdragen aan een samenleving waarin mensen vaker voor elkaar klaarstaan.
Wat het onderzoek betekent voor jouw goede daden
De belangrijkste boodschap van het onderzoek? Je hoeft niet eindeloos na te denken over de vraag of jouw goede bedoelingen wel honderd procent zuiver zijn. Of je nu iemand helpt omdat je het belangrijk vindt, omdat je graag iets terugdoet of omdat je er zelf blij van wordt: het positieve effect voor de ander verdwijnt daardoor niet. Dus krijg je een goed gevoel van iemand helpen? Geniet daar vooral van. Volgens de onderzoekers is dat misschien juist precies de bedoeling.
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
- Stelling van de dag: ‘Een bank die bijna 1 miljard euro winst maakt, mag niet tegelijkertijd duizenden banen schrappen’
- DNB: 950.000 huishoudens krijgen hogere hypotheeklasten, een kwart betaalt ruim 300 euro extra
- 4 op de 10 Nederlanders zetten verwarming te hoog: één graad lager kan 109 euro per jaar schelen
- Zeeman waarschuwt klanten voor gevaarlijke kinderproducten: ‘Breng ze terug naar de winkel’
- Kabinet kan zich niet vinden in belastingvoorstel PRO en Volt
:format(jpeg):background_color(fff)/https%3A%2F%2Fwww.metronieuws.nl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2022%2F11%2FSchermafbeelding-2022-11-04-om-14.58.43.png)