Cassandra Oostrom Binnenland vandaag, 13:28

Leestijd: 3 minuten

Meteoroloog legt uit waarom het in de herfst vaker mistig is én dat soms de hele dag blijft hangen

Dat Nederland juist in de herfst vaak mistig is, heeft een verrassende oorzaak: de zomer. Meteoroloog Jaco van Wezel van Weeronline legt uit hoe relatief warm water en koude nachten samen voor hardnekkige mist zorgen.

In de herfst worden de nachten langer en kouder. Dat merk je bijvoorbeeld aan de beslagen autoruiten in de ochtend. Maar onder de juiste omstandigheden ontstaat er ook mist. Vooral tijdens heldere, koude nachten met weinig wind is de kans daarop groot.

Hoe ontstaat mist bij koude nachten en weinig wind?

Mist bestaat uit piepkleine waterdruppeltjes die in de lucht zweven. Die ontstaan als vochtige lucht afkoelt. Warme lucht kan meer waterdamp bevatten dan koude lucht. Zodra de temperatuur voldoende daalt, raakt de lucht verzadigd en verandert een deel van de waterdamp in kleine druppeltjes.

Die druppeltjes blijven in de lucht hangen en vormen samen de bekende witte of grijze mistdeken. Wie weleens door dichte mist heeft gefietst, weet dat je er zelfs een beetje nat van kunt worden. In de zomer gebeurt dit veel minder vaak. De nachten zijn dan korter en warmer, waardoor de lucht meestal niet genoeg tijd heeft om sterk af te koelen. Soms ontstaat er wat grondmist, maar die verdwijnt doorgaans snel.

Waarom telt de herfst in De Bilt gemiddeld 32 mistdagen?

Dat heeft een opvallende reden, weet meteoroloog Jaco van Wezel van Weeronline: de zomer speelt daarbij nog altijd een rol. Aan het einde van de zomer en het begin van de herfst is het water in zeeën en meren namelijk relatief warm. Daardoor verdampt er veel water en bevat de lucht behoorlijk wat vocht. Tegelijkertijd worden de nachten steeds langer en kouder. Die combinatie van vochtige lucht en dalende temperaturen zorgt ervoor dat de lucht sneller verzadigd raakt. En daarmee neemt de kans op mist flink toe.

Volgens weergegevens voor De Bilt komt mist in de herfst gemiddeld op ongeveer 32 dagen voor. September telt gemiddeld 13 mistdagen, oktober 10 en november 9. Dat is aanzienlijk vaker dan in de winter, wanneer gemiddeld 18 mistdagen worden geregistreerd.

Waarom krijgt de herfstzon hardnekkige mist niet altijd weg?

Misschien herken je het wel: je wordt wakker in een mistige wereld en verwacht dat de zon de mist rond het middaguur heeft weggebrand. Maar soms blijft het de hele dag grijs. Ook dat heeft met het seizoen te maken. In oktober en november staat de zon steeds lager aan de hemel. Daardoor is de zonnestraling minder sterk en warmt de lucht minder snel op.

Als het bovendien nauwelijks waait, kan de mist lang blijven hangen. Soms lost die pas in de middag op, en op bepaalde dagen helemaal niet.

Waarom neemt de kans op mist vanaf april weer af?

Vanaf april neemt de kans op mist meestal flink af. De dagen worden langer, de nachten korter en de temperaturen stijgen. Bovendien bevat de lucht na de winter vaak minder vocht, terwijl warmere lucht juist meer waterdamp kan bevatten.

Toch ben je ook in het voorjaar niet helemaal van mist af. Vooral aan de kust kan zeemist ontstaan wanneer warme, vochtige lucht over het koude zeewater stroomt. Met een wind vanaf zee kan die mist vervolgens het strand bereiken. 

Maar voorlopig zitten we midden in het mistseizoen. En wie de komende weken vroeg de deur uit moet, kan dus maar beter rekening houden met een extra grijze start van de dag.

Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:

• Zeeman waarschuwt klanten voor gevaarlijke kinderproducten: ‘Breng ze terug naar de winkel’
• DNB: 950.000 huishoudens krijgen hogere hypotheeklasten, een kwart betaalt ruim 300 euro extra
• De Beleggingsrekening van Milou (35): ‘Zorg dat je die eerste vijf jaar doorkomt’
• Opvallend: deze blessure neemt in rap tempo toe bij sportende Nederlanders
• Driejarig energiecontract nu 140 euro goedkoper per jaar: dit risico zien veel mensen over het hoofd

Geschreven door Cassandra Oostrom

Cassandra heeft Journalistiek gestudeerd en spendeert graag tijd aan het lezen van andermans schrijfwerk, van fictie tot autobiografieën. Daarnaast is ze altijd al geïnteresseerd geweest in de wereld en maatschappelijke onderwerpen. Die twee passies combineert ze graag met haar liefde voor reizen.

Reacties