Cassandra Oostrom Gezondheid vandaag, 11:13

Leestijd: 3 minuten

Steeds meer jongvolwassenen leven met gevolgen van kanker

Voor het eerst zijn er meer dan een miljoen mensen die in Nederland leven met de gevolgen van een kankerdiagnose. Bijna 70.000 van hen kregen kanker op jongvolwassen leeftijd, tussen 18 en 39 jaar. Deze groep, ook wel AYA’s genoemd (Adolescents & Young Adults), ondervindt vaak langdurige gevolgen van de ziekte en de behandeling, zoals vruchtbaarheidsproblemen, minder inkomen en impact op relaties.

Tijdens de AYA Awareness Week, die vandaag begint, vragen het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL), het AYA Zorgnetwerk en het AYA Fonds om extra aandacht voor deze groep.

Groei van het aantal jongvolwassenen met kanker

Uit cijfers van IKNL blijkt dat op 1 januari 2025 69.000 mensen leefden die tussen hun 18e en 39ste kanker kregen. Dat waren er in 2009 nog 51.000, een stijging van 33 procent. De toename komt door betere overlevingskansen én een lichte stijging van het aantal jonge mensen met kanker.

De gemiddelde vijfjaarsoverleving in deze groep is inmiddels 90 procent, tegen 78 procent twintig jaar geleden. In 2025 kregen 4.600 AYA’s de diagnose, in 2009 waren dat er 4200. 

Volgens Henrike Karim-Kos, onderzoeker bij IKNL, is de impact groot: „Bijna 7 procent van alle mensen die nu met of na kanker leven, kreeg de diagnose als jongvolwassene. Overleven betekent niet dat je er geen gevolgen van ondervindt.”

Langdurige gevolgen voor werk, relaties en gezondheid

De gevolgen van kanker bij jongvolwassenen zijn vaak langdurig. Studies laten zien dat AYA-overlevers te maken krijgen met vruchtbaarheidsproblemen, beperkingen in werk en inkomen en invloed op relaties met vrienden of partners.

Suzanne Kaal, internist-oncoloog bij het Radboudumc en bestuurslid van het AYA Zorgnetwerk, benadrukt het belang van passende zorg: „Jongvolwassenen hebben unieke fysieke, psychische en maatschappelijke behoeften. Door kanker kan het behalen van belangrijke mijlpalen in het leven, zoals kinderen krijgen of werk en studie voortzetten, onzeker worden. De juiste zorg is essentieel.”

Zorgverleners die zijn aangesloten bij het AYA Zorgnetwerk bieden leeftijdsspecifieke begeleiding tijdens en na de behandeling.

Zorg op maat 

Simone van Vegten, programmamanager bij het AYA Fonds en zelf AYA, legt uit: „Kanker beïnvloedt alle aspecten van je leven. Daarom is zorg nodig die verder gaat dan alleen medische behandeling. Iedere jongvolwassene heeft andere behoeften. Het is belangrijk dat AYA’s zich gezien en ondersteund voelen op het gebied van werk, studie, relaties en mentale gezondheid. Dat kan alleen met financiële steun; iedere bijdrage helpt.”

Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:

• De Spaarrekening van Marloes (34): ‘Ik baal ervan dat ik steeds met geld aan het schuiven ben’
• De Financiële fout van Esther (36): ‘Ik gaf mijn zus een lening voor haar start-up, maar kreeg toen het liep niets terug’
• Ene glas alcohol is het andere niet: het maakt voor je gezondheid mogelijk toch uit wát je drinkt
• Let op: dit berichtje van je ‘apotheek’ kan je veel geld kosten
• Stein (39): ‘Ik geef onze dochters iedere dag een cadeautje’

Reacties