In het nieuws

Trap er niet in: zo herken je nepnieuws

Trap er niet in: zo herken je nepnieuws

Deze koppen waren wel waar. Foto: AFP

Foto van 'Wouter van Loon'

19 NOV 2016

Hillary Clinton wist van kindermisbruik maar schoof dat onder het tapijt, blijkt uit haar e-mails. En Donald Trump zei in 1998 al dat als hij president wilde worden, hij dat namens de Republikeinen zou doen. Want zij zijn zo dom dat je ze alles wijs kunt maken.

Het zijn goed gelezen berichten tijdens de verkiezingscampagne in de Verenigde Staten. Eén probleem: beide berichten zijn volledig uit de duim gezogen. En het waren niet de enige nepberichten over de presidentskandidaten. Het nepnieuws was zo wijdverspreid dat het de uitslag wel eens beïnvloed kan hebben, denken analisten.

Ook in Nederland zijn er tientallen sites die nepnieuws verspreiden. De Hoax-wijzer heeft er 64 op een rij gezet. Zij hebben verschillende motieven: sommige sites maken sensationele koppen, en hopen daardoor veel publiek te trekken waar geld aan te verdienen valt. Andere sites verspreiden propaganda of geloven in complottheorieën.

Facebook gaat proberen om een filter voor nepnieuws te maken. Maar je kunt het ook zelf herkennen. Factcheck.org, een project van de University of Pennsylvania, heeft een checklist gemaakt:

Kijk verder dan alleen de kop

Het lijkt logisch, maar veel lezers doen het niet: lees verder dan alleen de kop. Vaak hebben artikelen met nepnieuws een opvallende titel, die de aandacht moet trekken. Als je een stukje verder leest, kom je soms al snel tot de conclusie dat er niets van klopt. Dan blijkt dat een onderzoek naar de intelligentie van mensen met een petje en capuchon op, door een student zou zijn uitgevoerd.

Controleer de bron

Kijk goed waar het bericht vandaan komt. Er zijn sites die zich al jarenlang bezighouden met nepnieuws, waardoor je direct kunt zien of iets te vertrouwen is. Kijk bijvoorbeeld naar de lijst van De Hoax-wijzer. Komt het bericht van Leeshetnu.nl? Dan weet je dat je het misschien beter niet kunt vertrouwen.

Wat schrijft de site nog meer?

Als je de site niet kent, is het een goed idee om te kijken wat de sites nog meer schrijven. Het is niet zo gek als je gelooft dat Obama een vakantiehuis in Dubai heeft gekocht - ook al is het niet waar. Maar wat als dezelfde site schrijft dat de aardbeving in Nieuw-Zeeland de wraak is van 'Antartica-engelen'? Misschien toch niet zo betrouwbaar.

Check de auteur

Vaak staat de naam van de schrijver bij de artikelen, ook bij nepnieuws. Zoek de auteur op via bijvoorbeeld Google: wat staat er op zijn cv? Soms wordt er gestrooid met indrukwekkende opleidingen, functies en prijzen, maar blijken andere auteurs precies dezelfde cv te hebben. Klopt dat wel?

Naar welke bron wordt verwezen?

Kijk goed op welke bronnen de site het nieuws baseert. Soms wordt er verwezen naar officiële bronnen of mainstream media, terwijl die er niets over hebben geschreven. Zo was er eerder dit jaar een bericht dat asielzoekers gratis met de trein zouden mogen reizen. De NOS zou later met extra informatie komen. Maar de NOS meldde nooit iets, en de NS wist van niets.

Controleer de datum

Sommige artikelen zijn echt, maar zijn al lang geleden gebeurd. Op social media worden die gebeurtenissen dan gepost alsof het iets te maken heeft met een recente gebeurtenis. Zo ging vlak nadat Trump de verkiezingen had gewonnen, het verhaal over social media dat Ford de productie van vrachtauto's van Mexico naar Ohio zou verplaatsen, omdat Trump president was geworden.

En inderdaad, daarin staat dat Ford de productie van Ohio naar Mexico verhuist. Maar het artikel was gemaakt in augustus 2015 - in dat geval wist Ford wel erg vroeg dat Trump de verkiezingen zou winnen.

Is het echt geen satire?

We zijn er allemaal wel eens in getrapt: De Speld komt met zo'n overtuigende parodie dat je denkt dat het echt is. Inmiddels kennen we De Speld allemaal, maar er zijn ook andere, minder bekende satirici die proberen om zo bizar mogelijke berichten viral te laten gaan.


Gewonden bij schietpartij op school in VS

Beeld ter illustratie / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

9 MIN

Een in het zwart geklede scholier heeft op zijn school in Californië het vuur geopend. Daarbij zijn volgens politie en medische hulpverleners zes mensen gewond geraakt, onder wie drie zeer ernstig.

Volgens de politie is de inmiddels gearresteerde dader van Aziatische afkomst en handelde hij naar het zich laat aanzien alleen, berichtte NBC. Hij is gewond geraakt en ligt in een ziekenhuis.

Veel schietpartijen


Persoon opgepakt in trein bij Eindhoven

Foto van 'Metro en ANP'

59 MIN

De politie heeft in een trein in Eindhoven iemand aangehouden. Het treinverkeer van en naar Eindhoven werd eerder stilgelegd vanwege de zoektocht naar een gesignaleerd persoon".

Er rijden voorlopig nog even geen treinen, want er wordt nog gezocht naar „mogelijke voorwerpen", meldt de politie. Volgens BN De Stem is een man van rond de 35 met een Action-tas afgevoerd. De tas zou in beslag zijn genomen.

Zwaarbewapende teams


Oppositie nog steeds niet blij met stikstofaanpak

Het kabinet in debat over de stikstofproblematiek / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

1 UUR

Volgens verschillende oppositiepartijen deugen de stikstofmaatregelen die het kabinet heeft gepresenteerd niet. Dat bleek tijdens een debat over de stikstofcrisis en de stappen die het kabinet woensdag presenteerde.

Te weinig en te laat. Of overbodige maatregelen voor een niet bestaand probleem. Het zijn uiteenlopende redenen voor de oppositie om de maatregelen te wantrouwen. PVV-voorman Geert Wilders zegde het vertrouwen in de regering op, maar zijn motie van wantrouwen kreeg alleen steun van Forum voor Democratie.

'Getreuzel'


Rekening op de mat? Die openen we meteen!

Rekening op de mat? Die openen we meteen!

Foto: Sean Gladwell

Foto van 'Quincy Brouwer'

1 UUR

Uit onderzoek blijkt dat een groot deel van de Nederlanders zijn rekeningen meteen bij ontvangst opent.

Dat blijkt uit onderzoek in opdracht van incasso- en gerechtsdeurwaardesorganisatie Flanderijn.


Boze klant slaat 14-jarige pizzabezorger

Een rij scooters van het bedrijf waar Siam pizza voor bezorgt / ANP

Foto van 'Metro'

1 UUR

Een 14-jarige pizzabezorger gaat voorlopig niet meer aan het werk. Hij werd vrijdagavond toegetakeld door een klant die niet zou hebben betaald.

Siam, zoals de pizzabezorger heet, werkt voor een pizzaketen in Amersfoort. Vrijdagavond bezorgde hij een bestelling in zijn stad. Omdat de bestelling via de Thuisbezorgd was gedaan, ging de jongen er vanuit dat er al voor de pizza was betaald. Na de bezorging, kwam Siam erachter dat dit niet het geval was, vertelt hij aan AD Amersfoort.

Met zijn manager checkt hij of er inderdaad niet betaald is en dat blijkt het geval. Ze bellen de bestellers, maar er wordt niet opgenomen. Na zijn dienst gaat Siam terug om de verschuldigde 19 euro alsnog op te halen. Dat loopt al snel uit de hand.


Cocaïne in omgebouwde accu gevonden bij Duitse grens

Beeld ter illustratie / Pixabay

Foto van 'Metro en ANP'

2 UUR

Bij drugscontroles aan de grensovergang Oldenzaal-Bad Bentheim heeft de Duitse politie onder meer 3 kilo cocaïne in een omgebouwde autoaccu gevonden en drie smokkelverdachten opgepakt.

De verdachten werden woensdag na een controle aangehouden en zijn donderdag op gezag van de onderzoeksrechter in de Duitse stad Nordhorn in voorlopig hechtenis genomen. Onder hen bevindt zich een 32-jarige Nederlander.

Daarnaast zijn een 32-jarige Litouwer en een 37-jarige Bulgaar aangehouden wegens de smokkel van verdovende middelen van Nederland naar Duitsland. Volgens de politie in Bad Bentheim bedraagt de straatwaarde van de in beslag genomen 5 kilo cocaïne, 20 kilo MDMA en 47 gram crystal meth circa 600.000 euro.


Pepperspray in eigen ogen en ongemakkelijke eerste straatpatrouilles

Bart en Louanne tijdens een van hun eerste straatpatrouilles / BNNVARA

Foto van 'Iris Hermans'

3 UUR

Nieuwe turbulente serie over acht jonge dienders aan de Politieacademie wringt, schuurt, ontroert en is bovenal levensecht.

Je ziet hem zichtbaar slikken en even diep ademhalen voordat hij die allereerste keer in z’n uniform naar binnen gaat, ergens in een flatgebouw in Rotterdam Zuid. „Voordat ik het goed en wel doorhad, had ik ineens een handboog in m’n handen. Zwaar ding wel, hoor.” Bart begon mei 2018 aan de Politieacademie en is een van de acht hoofdrolspelers in de documentaireserie Dienders, vanaf donderdag te zien bij BNNVARA op NPO3. In hun eerste jaar zijn ze bijna 24/7 gevolgd door regisseurs Daniël Aiss en Veerle Neger, die het achttal en hun ontwikkeling én falen zowel integer als confronterend in beeld brachten.

Pijnlijk wel die pepperspray, vond ook Louanne


Likeability of5

Brutale aap bestelt spullen via telefoon verzorger

De aap doet de term 'brutale aap' eer aan / Pexels

Foto van 'Metro'

3 UUR

We kennen allemaal de term 'brutale aap'. Of de term klopt, daar hoef je niet meer aan te twijfelen. In China bestelde een brutale primaat eten via de telefoon van zijn verzorger.

Verzorger Lv Mengmeng was best even ondersteboven toen ze op haar telefoon een bestelling vond. Ze werkt in het Yancheng Wildlife Animal World in Jiangsu in het oosten van China. Ironisch genoeg verliet ze de ruimte waar haar telefoon nog lag om eten te halen voor de baviaan.

Het zoogdier kon blijkbaar niet langer wachten op voedsel en besloot het heft in eigen handen te nemen. Op de telefoon stond nog een lijst met boodschappen in haar app Taobao. Deze app lijkt op bijvoorbeeld Amazon.com. Mengmeng had haar boodschappen alvast in het digitale mandje gedaan en was aan het wachten tot Single Day. Op die dag zijn er namelijk fikse kortingen.


lol
user_007cbecd5bde995ed0d8cee5cce0f362a09d1cc0_avatar

Likeability of6

Sudoku van de dag

Foto van 'Metro'

GISTEREN

Speel hier elke dag gratis een uitdagende Sudoku, aangeboden door Denksport. De Sudoku werkt als volgt: vul het diagram zo in, dat in elk blok van 3x3 vakjes de getallen 1 tot en met 9 één keer voorkomen.


likelove
user_e873a16bc9365ca54e429854a44c5ab39150346d_avataruser_761825ac10beda546b153b852684b47b5b948517_avataruser_9d7413a65ac5be6e146a6a2cf93bd5e9f241a2e2_avatar

+1


'Russische rol bij MH17 steeds duidelijker'

Fred Westerbeke tijdens een persbijeenkomst van het Joint Investigation Team, dat onderzoek doet naar de crash van vlucht MH17. / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

VANDAAG, 14:45

Er komt een steeds duidelijker beeld van de betrokkenheid van Moskou bij het neerhalen van de MH17. Dat komt onder meer door de tapgesprekken die het Joint Investigation Team (JIT) donderdag heeft gepubliceerd van Russische separatisten in Oost-Oekraïne. 

Dat zegt Piet Ploeg, die optreedt als woordvoerder van de nabestaanden.

Levering raketten


Netflix en Nickelodeon werken samen voor spin-off Spongebob

Afbeelding ter illustratie. / Screenshot YouTubekanaal Nickelodeon UK

Foto van 'Elselotte Smink'

VANDAAG, 13:39

Zijn jullie er klaar voor kinderen? Nickelodeon en Netflix hebben de handen ineen geslagen voor een exclusieve spin-off van 's werelds meest geliefde spons. 

De seriegiganten hebben voor meerdere jaren een samenwerkingscontract getekend. Nickelodeon gaat naast de spin-off nieuwe films en series maken voor de streamingdienst, op basis van bestaande personages.

Octo Tentakel


Likeability of6

Rapper Waka Flocka bant Nederland om Zwarte Piet

Rapper Juaquin James Malphurs. / Screenshot Instagram @wakaflocka

Foto van 'Metro'

VANDAAG, 12:45

Rapper Waka Flocka Flame is helemaal klaar met Nederland. Hij wil niet meer optreden totdat Zwarte Piet uit het straatbeeld is verdwenen en is afgeschaft. 

In een Instagrampost laat de rapper weten ‘teleurgesteld’ te zijn in Nederland. „Dit doet pijn.”

Niet te geloven


love
user_bea07c46c54f011614e9baca4369d8a228ee901b_avataruser_b7a9854e14e8edfa66c7dc3e8fa7f91de0bfc6fe_avatar

Dagvaardingen om discriminatie bij sintintocht

Afbeelding ter illustratie. / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

VANDAAG, 11:20

Het Openbaar Ministerie gaat 23 dagvaardingen versturen aan mensen die zich vorig jaar bij de sinterklaasintocht in Amstelveen schuldig zouden hebben gemaakt aan dreigementen, opruiing of discriminatie via Facebook.

Tijdens de plaatselijke intocht waren via een livestream demonstranten te zien van de actiegroep Kick Out Zwarte Piet. Onder die beelden werden veel negatieve reacties geplaatst over de demonstranten en de journaliste die ze plaatste, Clarice Gargard. Die deed daarvan aangifte.

Niet beschermd


Likeability of5

Stervende baas vindt onderdak voor zijn viervoeter en beste vriend

Zino op het station. / Eigen foto

Foto van 'Elselotte Smink'

VANDAAG, 10:49

Wanneer een baasje terminaal ziek wordt, is dit voor een hond minstens net zo verdrietig. De situatie uitleggen kan niet, en goed afscheid kunnen nemen is dus belangrijk. 

De Belgische terminaal zieke Peter (55) is dan ook erg blij dat hij aan de Nederlanders Pedro en Kelly een huis heeft gevonden voor één van zijn honden.

'Zino blijft bij ons'


love
user_f9f4c06216ea4b998552fadce06c9d81b4cf96ca_avatar

Likeability of3

Door politie neergeschoten vrouw (48) overleden aan verwondingen

Afbeelding ter illustratie. / ANP

Foto van 'Metro'

VANDAAG, 10:22

De 48-jarige vrouw die woensdag door de politie werd neergeschoten in Alkmaar is aan haar verwondingen overleden. Dat meldt het Openbaar Ministerie.

Agenten zagen zich genoodzaakt de vrouw op de Priemstraat neer te schieten omdat ze de aanwijzingen van de politie niet opvolgde.

Vernielingen


sad
user_007cbecd5bde995ed0d8cee5cce0f362a09d1cc0_avatar

Het wordt een waterkoude Sinterklaasintocht

Handschoenen zijn zaterdag geen overbodige luxe. / ANP

Foto van 'Metro'

VANDAAG, 09:07

Ga je aankomende zaterdag naar de intocht van Sinterklaas? Dan kun je je maar beter warm inpakken. 

Het belooft waterkoud te worden. 's Middags wordt het amper 6 graden bij de landelijke intocht in Apeldoorn. Gelukkig wordt het volgens Weeronline geen volledig verregende dag.

Gevoelstemperatuur lager


Aantal verkeersdoden op kruispunten neemt toe

Fietsers op de Amsterdamsestraatweg in Utrecht. / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

VANDAAG, 07:35

Er vallen meer verkeersdoden op kruispunten. Vorig jaar telde de politie maar liefst 172 dodelijke ongevallen.

Dat zijn er 25 meer dan in 2016 en 15 meer dan in 2017. Daarnaast waren er de afgelopen drie jaar bijna 16.000 ongelukken op kruispunten, waarbij mensen gewond raakten. Dat gold vooral voor fietsers.

Dat blijkt uit een analyse van de onderzoeksredactie van RTL Nieuws op basis van gegevens van politie en Rijkswaterstaat over ruim 250.000 ongelukken in de afgelopen drie jaar. Meer dan 60.000 daarvan vonden plaats op kruispunten. 476 van die ongevallen bleken fataal.


‘Geld Nacht van de Vluchteling maakt echt verschil’

‘Geld Nacht van de Vluchteling maakt echt het verschil’

Melissa Drost bezocht Myanmarezen in hun school. In eigen land was les krijgen voor de kinderen onmogelijk geweest.

In samenwerking met de Nacht van de Vluchteling

VANDAAG, 07:15

Als nieuw gezicht van de Nacht van de Vluchteling bezocht actrice Melissa Drost in Thailand deze week vluchtelingen uit Myanmar.

„Ik zou het elke deelnemer aan de Nacht van de Vluchteling gunnen om met eigen ogen te zien wat je met het inzamelen van geld voor vluchtelingen betekent.” Melissa Drost, net uit het vliegtuig, is er op Schiphol nog vol van. De actrice (nu Sjors in Goede, Tijden Slechte Tijden en eerder Soldaat van Oranje) werd deze week gepresenteerd als het nieuwe gezicht van de Nacht van de Vluchteling. Samen met organisator Stichting Vluchteling zet Melissa, die ‘de Nacht tweemaal als deelneemster volbracht, zich in voor mensen die wereldwijd op de vlucht zijn voor oorlog en conflict. Tijdens de elfde editie van de Nacht van de Vluchteling (zie onderaan) wordt al wandelend in het holst van de nacht geld opgehaald voor noodhulp.

‘Geld Nacht van de Vluchteling maakt echt verschil’

Wereld diabetes dag: misverstand van zaken en doorbraken

Wereld Diabetesdag: misverstand van zaken en doorbraken

Er worden stappen gezet, maar qua begrip over diabetes valt er nog veel te winnen. Foto: Getty

Foto van 'Tim van der Steen'

VANDAAG, 05:57

Donderdag 14 november is het Wereld Diabetesdag. In het leven geroepen in 1991 door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en de Internationale Diabetes Federatie want de situatie rond de ziekte was alarmerend, hoe hangt die vlag er nu bij?

Mogelijk vaccineren we onze baby’s over tien jaar tegen suikerziekte, vooralsnog is diabetes type 1 nog steeds dodelijk als je even niet oplet. De wetenschap is ver gevorderd in de afgelopen vijftig jaar maar we zijn er nog lang niet.

Complicaties