Vluchtelingen komen nauwelijks aan het werk, ziet de Rekenkamer: ‘Keuzes nodig’
Erkende vluchtelingen komen nog nauwelijks aan het werk in sectoren met personeelstekorten, ziet de Algemene Rekenkamer. Lange asielprocedures en verplichte taallessen zorgen ervoor dat mensen lastiger een baan vinden of de juiste diploma’s kunnen halen. De Rekenkamer vindt dat het ministerie van Sociale Zaken moet aangeven wat het doel van inburgering is en daar ook beleid op moet maken.
De wet, die sinds 2022 geldt, is volgens president Pieter Duisenberg van de Rekenkamer een verbetering van de vorige. Alsnog noemt de Rekenkamer het „wensdenken” dat de wet de doelen haalt die ze beoogt.
Statushouders, erkende vluchtelingen die in Nederland mogen wonen en werken, zijn verplicht om in te burgeren zodat zij „volwaardig” kunnen meedoen in de samenleving. Maar dat duurt steeds langer, stelt de Rekenkamer. Het duurt langer voordat vluchtelingen een status hebben en zij aan hun inburgering kunnen beginnen, omdat de asielketen vastloopt. Ook duurt het langer voordat zij een woonplaats hebben.
Flexibele contracten
Eenmaal gevestigd lukt het statushouders vaak niet om werk te vinden waar zij de Nederlandse taal leren. Van de statushouders die drie jaar geleden zijn begonnen met inburgeren, heeft bijna 30 procent een betaalde baan gehad. Volgens de Rekenkamer gaat het dan vaak om „laagbetaalde banen” met flexibele contracten en niet op niveau. „De pakketbezorger aan je deur is vaak bijvoorbeeld kinderarts geweest in het land van herkomst”, aldus Duisenberg.
De Rekenkamer adviseert om het opleidingsniveau en werkervaring van de statushouders beter bij te houden. Nu is dat van slechts 27 procent bekend. Het vinden van passend werk is daardoor moeilijker. Ook een breder aanbod van taallessen helpt. Nu zijn er nog weinig lessen beschikbaar, waardoor statushouders vaak overdag naar taalles moeten. Daardoor kunnen zij overdag vaak niet werken. Het volgen van taallessen op het werk zou ook gestimuleerd moeten worden.
Het ministerie zou volgens de Rekenkamer juist niet de wet moeten aanpassen, omdat die in principe goed is. De Rekenkamer benadrukt ook dat de huidige wet beter werkt dan de vorige, met onder meer betere begeleiding vanuit gemeenten.
ANP