In het nieuws

Likeability of 3

Tbs in Nederland: wat is het en wat moet er anders?

Tbs-kliniek De Rooyse Wissel. Foto: ANP

Foto van 'Cerise van Vliet'

10 JAN 2018

Het huidige tbs-systeem moet worden verbeterd. Dat schrijft de Vereniging van tbs-advocaten in een manifest dat aan de Tweede Kamer en de minister van Justitie en Veiligheid wordt aangeboden. Volgens de vereniging zouden veranderingen in het systeem ervoor zorgen dat minder veroordeelden een tbs-behandeling weigeren.

Tbs is een maatregel die in Nederland regelmatig wordt opgelegd. Maar wat is het eigenlijk precies, kan je dit zomaar weigeren en waarom zouden we dit systeem moeten aanpassen?

Tbs staat voor ‘terbeschikkingstelling’ en is een maatregel die de rechter kan opleggen aan verdachten die zich schuldig zouden hebben gemaakt aan een misdrijf waar minimaal vier jaar gevangenisstraf op staat, of voor specifieke misdrijven zoals bedreiging en stalking. Als je tbs opgelegd krijgt, kom je in een forensisch psychiatrisch centrum terecht.

Maatschappelijk gevaar

Volgens de Rijksoverheid zijn sommige daders door een psychiatrische stoornis een gevaar voor onze maatschappij. Om die maatschappij te beschermen, kan de rechter niet alleen een gevangenisstraf opleggen waarmee de persoon in kwestie achter de tralies verdwijnt, maar kan hij ook gedwongen behandeld worden. De tbs duurt tot de rechter vindt dat er geen gevaar meer is voor de maatschappij; als er dus geen kans meer is dat de dader terugvalt in zijn of haar oude gedrag.

Om tbs op te leggen moet dus worden vastgesteld dat de verdachte een psychische stoornis heeft. Aan dit onderzoek werken sommigen niet mee: een weigering. Nu is het natuurlijk zo dat je niet hoeft mee te werken aan je eigen veroordeling, maar door gedragsdeskundig onderzoek te weigeren moet de rechter ervan uitgaan dat je volledig toerekeningsvatbaar bent en daar hoort een hogere straf bij.

Twee soorten

Binnen de term ‘tbs’ zijn er twee soorten te onderscheiden. Tbs met voorwaarden en tbs met dwangverpleging. Aan de hand van het gepleegde misdrijf en de kans op een terugval, bepaalt de rechter welke van de twee opgelegd wordt. Tbs met voorwaarden is de ‘lichtere’ vorm. Hierbij moet de dader zich meestal regelmatig melden bij de reclassering, mag hij/zij een tijd geen alcohol of drugs gebruiken en moet je je psychisch laten behandelen. Het doel is altijd om gedetineerden terug te laten keren in de maatschappij.

De reclassering houdt in dit eerste geval toezicht. De tbs’er met voorwaarden zit vaak in een verslavingskliniek of in een forensisch psychiatrische kliniek (FPK). De tweede soort tbs is dan automatisch de ‘zwaardere’ soort. Dit is tbs met dwangverpleging. Wie dit opgelegd krijgt, is verplicht verpleegd te worden in een gesloten tbs-kliniek. Deze behandeling duurt in principe twee jaar, maar na deze twee jaar mag de rechter dit met één of twee jaar blijven verlengen. Tot de rechter besluit dat de tbs’er zonder gevaar terug de maatschappij in kan.

Geen maximum

Er is nu iets langer dan een jaar (sinds 1 januari 2017) geen maximum meer aan het aantal verlengingen dat een rechter kan opleggen. Op deze manier kan de rechter een tbs’er dus echt net zo lang onder toezicht houden als hij denkt dat nodig is. De dader heeft wel de mogelijkheid tegen elke verlenging in beroep te gaan.

Tbs is dus overduidelijk een straf voor zware misdrijven waarbij daders psychisch niet in orde zijn. Maar wat als ze niet binnen een aantal jaar te genezen zijn? Is er nog een stapje verder? Ja. In Nederland bestaat ook zoiets als ‘longstay’. Daders die een gevaar blijven voor de maatschappij komen hier terecht.

Longstay

Een groot verschil met ‘normale tbs’ is dat het verblijf in de longstay niet meer gericht is op terugkeer in de maatschappij. Je krijgt geen verlof meer om langzaam te wennen aan de wereld buiten de muren en je krijgt geen intensieve behandelingen meer voor de aanwezige psychische stoornis.

Er zijn in totaal elf tbs-klinieken in Nederland. Twee zijn er van de overheid, negen zijn particulier. Bij de particulieren koopt de overheid zorg in. Er is maar één longstay-afdeling in het land. Tbs’ers in de reguliere klinieken hebben recht op verlof zodra de behandelend psychiaters denken dat de patiënt hieraan toe is en dit op een verantwoorde manier kan.

Verlofmarge

Als een tbs’er op verlof wil, moet het Ministerie van Justitie een verlofmarge toestaan. Dat is in het begin een hele kleine marge: denk aan een rondje om de inrichting onder begeleiding. Bij goede resultaten wordt de marge opgerekt en krijgt de dader meer vrijheden. Dit verlof is er om de persoon weer te laten wennen aan het ‘normale’ leven. Elke uitbreiding moet opnieuw worden gekeurd door het ministerie en bij twijfel wordt dit direct ingetrokken.

Dit is precies een van de dingen die de advocaten nu veranderd willen zien. Zij vinden dat de politiek zich minder moet bemoeien met het tbs-systeem. Verlofaanvragen moeten volgens hen door een onafhankelijke rechter bekeken worden, net zoals de verlengingen. Niet door het ministerie.

Achteraf toch tbs

Ook wil de vereniging niet dat er achteraf nog tbs kan worden opgelegd aan verdachten die niet mee willen werken aan een psychiatrisch onderzoek. Tbs-advocaten noemen dat in hun manifest „onuitvoerbaar, onnodig en zelfs gevaarlijk”. Op dit moment is het in Nederland helemaal niet mogelijk om achteraf tbs op te leggen aan verdachten die geen psychiatrisch onderzoek toestaan, maar minister Dekker van Veiligheid onderzoekt deze mogelijkheid wel. De advocaten proberen dit dus voor te zijn.

Ten slotte pleiten ze voor minder wisselingen van werknemers in de tbs-klinieken door vroegtijdig vertrek, ziekte en pensioen en voor betere door- en uitstroming van tbs'ers.


dislike
user_be2d41423312c2b918225d5e92d3e74b4414fdd4_avatar

Views

400+

Kindje (2) overleden na zwemmen in recreatieplas
Likeability of 3

Kindje (2) overleden na zwemmen in recreatieplas

Foto ter illustratie: ANP

Foto van 'Dagblad Metro en ANP'

GISTEREN

Een peuter van twee jaar oud is vrijdagavond overleden na enige tijd onder water te hebben gelegen bij recreatieplas Funbeach in Panheel, Midden-Limburg.

Hulpdiensten kregen omstreeks half zeven een melding dat er iets mis was. Omstanders die het kind uit het water haalden, begonnen met reanimeren en hulpdiensten namen even later de reanimatie over. De peuter overleed enige tijd later in een ziekenhuis in Roermond.

De politie onderzoekt wat er precies is gebeurd en gaat uit van een noodlottig ongeval. Over de identiteit van het slachtoffer, en of het gaat om een jongen of een meisje, zegt de politie niets.


dislike
user_04af0f5807548e07ebb4030760fb48c375d3473f_avatar

Views

1k+

Hittegolf op komst: 'Grootste droogte van deze eeuw'
Likeability of 2

Hittegolf op komst: 'Grootste droogte van deze eeuw'

Houd je van warm weer? Dan zit je de komende dagen goed in Nederland. / Pexels

Foto van 'Imre Himmelbauer'

GISTEREN

Wie hoopt de komende dagen lekker van het strand te genieten, kan zijn geluk waarschijnlijk niet op. Nederland gaat namelijk een flinke hittegolf tegemoet en dat betekent dat de temperaturen regelmatig boven de 30 graden uitkomen.

Dat zegt weerman Marco Verhoef tegen het AD. Het wordt de komende dagen al warm met temperaturen van boven de 25 graden, maar vanaf dinsdag wordt het overal in het land meer dan 30 graden.

15 dagen


sad
user_04af0f5807548e07ebb4030760fb48c375d3473f_avataruser_f58943cf89efe018d85a873d205f595cdfa98138_avatar

Views

1k+

Camera videoBijna hele familie komt om bij bootongeluk Missouri

Bij het bootongeluk kwamen vrijdag 17 mensen om het leven. / AFP

Foto van 'Dagblad Metro en ANP'

1 UUR

Twee opvarenden van de rondvaartboot die vrijdag kapseisde in de Amerikaanse staat Missouri, hebben bij het ongeluk negen familieleden verloren. De familie zat in totaal met elf mensen op de boot, maar alleen een vrouw en haar neefje overleefden het ongeluk.

Tia Coleman, de vrouw die het ongeluk overleefde, vertelde aan de Amerikaanse zender Fox 59 haar verhaal: „Ik verloor al mijn kinderen, ik verloor mijn man, ik verloor mijn schoonmoeder, ik verloor mijn schoonvader, ik verloor mijn oom, ik verloor mijn schoonzus - ze was mijn vriendin - en ik verloor mijn neef.”

Geen reddingsvesten


Views

100+

Ophef over Marokkaanse anti-bikiniactie #WeesEenMan

Ophef over Marokkaanse anti-bikiniactie #WeesEenMan

Op een strand dichtbij de Marokkaanse stad Rabat draagt één vrouw een bikini, terwijl de andere volledig bedekt de zee in is gegaan. / AFP

Foto van 'Imre Himmelbauer'

GISTEREN

In Marokko is ophef ontstaan over een campagne die ervoor moet zorgen dat mannen hun vrouwen ontmoedigen om met bikini naar buiten te gaan. Met de hashtag #WeesEenMan worden mannen opgeroepen hun vrouw niet onbedekt of 'onzedig' naar buiten te laten gaan.

Dat meldt de NOS. De campagne is opgezet door een op de islam geïnspireerde Facebook-pagina. Hun oproep met de hashtag #WeesEenMan werd ruim 14.000 keer gedeeld en krijgt veel aandacht in grotere steden als Rabat.

Macho-ideeën


Views

1k+