Amsterdam

In 1926 werd Asterdorp op het voormalig industrieterrein Buiksloterham gebouwd. / Archief Historisch Centrum Amsterdam Noord

De verborgen geschiedenis van Amsterdam Noord

In 1926 werd Asterdorp op het voormalig industrieterrein Buiksloterham gebouwd. / Archief Historisch Centrum Amsterdam Noord

Foto van 'Ellen van Bolderen'

1 FEB 2016

Filmmaakster Saskia van den Heuvel duikt met haar docu in de verborgen geschiedenis van getto Asterdorp.

Asterdorp tijdens de Tweede Wereldoorlog is altijd een vergeten stuk geschiedenis van Amsterdam-Noord. Er is in de oorlogsdocumentatie dan ook opvallend weinig over te vinden, omdat er simpelweg nauwelijks over geschreven is. Het voormalig heropvoedingskamp was het vierde getto in Amsterdam.

Schoremstad

In 1926 werd Asterdorp, in de volksmond ook wel Schoremstad, op het voormalig industrieterrein in Buiksloterham tussen de Aster- en Distelweg gebouwd. Het ‘dorp’ ver van de bewoonde wereld bestond uit 132 woningen en diende als woonschool voor gezinnen die ‘asociaal of ontoelaatbaar’ waren. De laatste bewoners van Asterdorp trokken in het voorjaar van 1941 de deur achter zich dicht.

Een jaar later, in het voorjaar van 1942 werden zo’n stateloze Joden uit het Gooi en omgeving door de Duitsers in Asterdorp ondergebracht. De meesten zouden er niet heel lang verblijven, vlak na hun aankomst werden ze richting Auschwitz gedeporteerd. De tragische dood die daar voor het gros te wachten stond is vandaag de dag bij iedereen wel bekend. Toch wisten enkele inwoners in het getto achter te blijven, vermoedelijk door de kostbare contacten de ze gelegd hadden. In het najaar van 1942 druppelen langzaamaan ook Nederlandse Joden het ommuurde dorp binnen, voornamelijk uit de Amsterdamse Rivierenbuurt. In totaal moesten 310 Joden gedwongen naar Asterdorp verhuizen, 225 van hen werden vermoord.

'Het vergeten Getto'

Filmmaakster Saskia van den Heuvel werkt inmiddels al vier jaar aan een project, waar de documentaire Het vergeten Getto onderdeel van is. Ze kwam erachter dat opvallend weinig mensen van dit stukje geschiedenis van Amsterdam-Noord afwisten. „De bewoners uit de woonschoolperiode weten het wel. Maar Asterdorp lag natuurlijk buiten de bewoonde wereld, hoeveel mensen het echt wisten, kan ik niet inschatten. Ik denk ook dat de Noorderlingen vlak na de oorlog vooral rouwden om de honderden slachtoffers van het bombardement op Noord, maar dat is slechts een aanname’’, zegt de documentairemaakster.

Zelfs in de Joodse gemeenschap wisten maar weinig mensen van de geschiedenis van Asterdorp af. Saskia hoopt nu met haar documentaire de geschiedenis wat meer te kunnen duiden. Zeven overlevenden zullen hun persoonlijke verhaal vertellen. Het is de bedoeling dat de documentaire op 4 of 5 mei in première gaat. „Het verhaal van Asterdorp begint zoetjes aan onder de aandacht te komen’’, besluit van den Heuvel.

Erkenning

De Duitse overheid erkent Asterdorp sinds 2015 als getto. Drie andere Amsterdamse wijken – de oude Jodenbuurt, Rivierenbuurt en Transvaalbuurt - werden het jaar daarvoor al officieel als getto erkend. De Joden die in de oorlog in deze getto’s verbleven kunnen onder een aantal voorwaarden in aanmerking komen voor de zogenoemde ‘Duitse uitkering’.

BEKIJK OOK


Views

100+

Na 15 jaar bouwen eindelijk open: Noord-Zuidlijn

Na ruim 15 jaar bouwen, wordt de Noord-Zuidlijn zaterdag eindelijk geopend. / ANP

Foto van 'Merel Driessen'

GISTEREN

Na ruim vijftien jaar bouwen gaat het dan eindelijk gebeuren: zaterdag wordt de Amsterdamse Noord-Zuidlijn geopend. Met de nieuwe metrolijn kunnen reizigers voortaan in een kwartier van Amsterdam-Noord naar -Zuid, of andersom.

Hoewel zondag pas de dienstregeling ingaat, wordt de nieuwe metrolijn zaterdag met een groot feest geopend. In de ochtend houdt cabaretier Martijn Koning een korte conference over de totstandkoming van de Noord-Zuidlijn en houdt de nieuwe burgemeester van Amsterdam, Femke Halsema, een toespraak. Uiteindelijk nemen een paar honderd genodigden vanaf Amsterdam Centraal Station de allereerste officiële metro naar station Noord. ’s Middags kunnen 50 duizend belangstellenden een gratis testritje maken. De feestelijke opening kost ongeveer een half miljoen euro.

Hoofdpijndossier


Views

800+

De Noord/Zuidlijn of 3.452.115 e-bikes?

Station Noorderpark. Vanaf 22 juli gaat de Noord/Zuidlijn eindelijk rijden. Foto: ANP

Foto van 'Lisa Vermeij'

18 JUL 2018

Aankomend weekend is het eindelijk zover. De Noord/Zuidlijn in Amsterdam wordt geopend. Het heeft ‘even’ -15 jaar bouwen- geduurd, maar op 22 juli 2018 zal de metro Noord/Zuidlijn eindelijk gaan rijden.

Startdatum verschoven

In 2003 zijn ze begonnen met de bouw, maar in 2009 werden er verzakkingen bij de Vijzelgracht ontdekt waardoor de aanleg van de lijn flinke vertraging opliep. Oktober 2017 werd als nieuwe startdatum aangehouden, maar dit bleek niet realistisch. De openingsdatum is toen verschoven naar juli 2018. Zaterdag 21 juli vindt er een groot openingsfeest plaats en op zondag 22 juli kun je eindelijk een ritje maken met de Noord/Zuidlijn.


Views

1k+

Veel Amsterdammers zwemmen in de grachten

Foto ANP

Foto van 'Tjerk de Vries'

1 MRT 2016

Van dronken toeristen wisten we het al, maar ook Amsterdammers doen graag een duik in de grachten. Het verschil is wel dat de hoofdstedelingen zelf het vrijwillig doen en het zwemtochtje ook gewoon overleven.

Eén op de drie Amsterdammers zwemt in open water in de stad en één op de twintig zwemt in de grachten. Dat blijkt uit onderzoek dat onderzoeksbureau Onderzoek, Informatie en Statistiek heeft uitgevoerd in opdracht van wethouder Udo Kock (Waterbeheer).

Vies water


Views

1k+

Nieuwmarkt in Amsterdam vanaf augustus autovrij

Foto: ANP

Foto van 'Anne-Fleur Pel'

24 JUN 2015

Je auto parkeren op de Nieuwmarkt is binnenkort verleden tijd. De Nieuwmarkt in de Amsterdamse binnenstad wordt vanaf 3 augustus autovrij. Het gaat om een proef van drie maanden.

Afsluiting

Er worden verschillende maatregelen genomen om het plein autovrij te maken. Gedurende de proef wordt de Nieuwmarkt tijdelijk afgesloten met bankjes en bloembakken. Als de proef slaagt, wordt het plein heringericht. Dan komt er aan de zuidkant een verhoging en bomen waardoor automobilisten het plein niet meer op kunnen rijden.


Views

100+