Erandi Godinez Health & mind Bijgewerkt: 24 okt 2025, 16:56

Leestijd: 3 minuten

Onderzoekers: ‘Dit signaal kan erop wijzen dat je partner narcistisch of psychopatisch is’

Een knuffel, een kus of het vasthouden van je hand: het zijn stuk voor stuk aanrakingen die vaak worden gezien als een teken van genegenheid. Toch kan het ook een meer duistere betekenis hebben, zo beweren onderzoekers. Het zouden namelijk ook signalen kunnen zijn die erop wijzen dat je partner een psychopaat is of narcistisch.

Wetenschappers van de Binghamton University in New York hebben namelijk ontdekt dat mensen met duistere persoonlijkheidskenmerken – waaronder psychopathie of narcisme – aanraking vaak gebruiken om hun partners te manipuleren. De onderzoekers waarschuwen dat aanrakingen invloed kunnen hebben op de perceptie van degene die ze ontvangt en dat ze ook voor meer ‘gehoorzaamheid’ kunnen zorgen.

Dat betekent niet dat als je partner je een spontane kus geeft, hij of zij een psychopaat is. „Aanrakingen zijn één van de belangrijkste manieren waarop mensen liefde kunnen uiten”, zo leggen de onderzoekers uit. Van een knuffel van een vriend en een kneepje in je arm tot knuffels en kusjes: het zijn volgens de onderzoekers voorbeelden van aanrakingen die over het algemeen als positief worden beschouwd.

Signaal dat je partner narcistisch of psychopathisch is

Afhankelijk van de personen en de situatie, kunnen die aanrakingen echter ook uitmonden in negatieve vormen van aanrakingen en worden ingezet als een vorm van manipulatie of controle. Een partner die je tijdens een ruzie plotseling probeert te knuffelen, kan duiden op iemand met psychopathische of narcistische trekjes, die op die manier autoriteit wil krijgen/uitstralen. „Lang niet alle vormen van aanrakingen zijn goed bedoeld en niet alle knuffels zijn ongevaarlijk”, zo leggen de onderzoekers uit.

Voor het onderzoek werden 500 studenten uit het noordoosten van de Verenigde Staten ondervraagd. Wat de ondervraagden met elkaar gemeen hadden, is dat ze allemaal 18 jaar of ouder waren én een relatie hadden. Ze kregen vragen over hun algemene gevoel bij aanraking, de mate waarin ze aanraking zouden vermijden uit ongemak en hun gebruik van aanrakingen op manieren die niet gunstig zijn voor de ander.

Daarnaast moesten ze ook vragenlijsten invullen om hun niveau van de zogeheten drie ‘Dark Triad’-kenmerken te beoordelen: psychopathie, narcisme en machiavellisme. Dat laatste verwijst naar een persoonlijkheidstrek die zich kenmerkt door manipulatie, berekening en het dienen van eigenbelang, zonder rekening te houden met moraliteit of empathie.

Mannen vs vrouwen

De wetenschappers ontdekten dat zowel mannen als vrouwen met Dark Triad-persoonlijkheidskenmerken aanrakingen regelmatig misbruiken om hun partner te kunnen manipuleren. Mannen die zich bijvoorbeeld zorgen maakten over de staat van hun relatie, gebruikten vaker ‘dwingende aanrakingen’ om geruststelling van hun partner te krijgen. „Bij angstig gehechte mannen wordt het dwingende gebruik van aanraking ingezet om geruststelling of bescherming te zoeken”, zo speculeren de onderzoekers. „Door zich fysiek te laten gelden, kunnen ze zichzelf herinneren aan hun verbinding met hun partner als reactie op gevoelens zoals jaloezie.”

Vrouwen met kenmerken van de Dark Triad voelden zich minder op hun gemak bij aanrakingen, maar gebruikten aanrakingen vaker als middel tot manipulatie. „Voor vrouwen kan aanraking dienen als een methode om ‘de interpersoonlijke macht te vergroten’: met andere woorden, om de controle over relaties te houden. Interessant is dat vrouwen met een hoge mate van ‘hechtingsangst’ (verlatingsangst) een grotere afkeer van aanraking vertoonden.”

Belangrijke kanttekening

„Deze bevindingen laten ons beter begrijpen hoe aanrakingen worden waargenomen en gebruikt worden binnen romantische relaties”, aldus de wetenschappers. Het onderzoek, gepubliceerd in het tijdschrift Current Psychology, is het eerste onderzoek dat een significant verband aantoont tussen kenmerken van de donkere drie-eenheid en het dwingende gebruik van aanraking.

Het is wel belangrijk om je te realiseren dat slechts een klein percentage van de mensen echt een narcistische of psychopathische persoonlijkheidsstoornis heeft. Het stellen van diagnose omdat iemand slechts negatieve trekjes vertoont, is dan ook niet aan te raden.

Reacties