Kamiel Visser Duurzaamheid 14 sep 2026, 11:05

Leestijd: 2 minuten

Artsen willen duurzamere medicijnen voorschrijven: 2 op de 3 missen cruciale kennis over PFAS

Maar liefst 97 procent van de Nederlandse artsen overweegt een even goed werkend medicijn voor te schrijven, als dat minder milieubelastend is. Toch ontbreekt het veel artsen aan kennis om die keuze te maken, blijkt uit onderzoek van het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG).

Dat blijkt uit een enquête die landelijk is uitgezet onder 440 artsen. Aanleiding voor het onderzoek is de impact die medicatie heeft op het milieu. Geneesmiddelen kunnen gevolgen hebben voor de kwaliteit van oppervlakte- en drinkwater, de opwarming van de aarde en uiteindelijk ook voor de menselijke gezondheid, aldus onderzoekers.

97 procent artsen staat open voor duurzamere medicijnen

De aandacht voor planetary prescribing, zoals duurzame medicatie ook wel wordt genoemd, groeit volgens onderzoeker Job van Boven. „Artsen kijken dan bij het voorschrijven van medicijnen niet alleen naar effectiviteit, veiligheid en doelmatigheid, maar ook naar de gevolgen voor het milieu”, zegt hij. Het uitgangspunt is dat duurzaamheid een onderdeel wordt van het behandelplan, zonder dat de kwaliteit van zorg daaronder lijdt.

94 procent van de artsen vindt dat duurzaam voorschrijven moet worden gestimuleerd. 97 procent van de zorgverleners overweegt een even goed werkend medicijn met een lagere milieubelasting voor te schrijven.

„Heel vaak kan dat ook”, zegt Van Boven. „Voor tientallen middelen zijn er alternatieven die minder belastend zijn voor het milieu en even veilig en effectief.” Toch weten veel artsen niet hoe ze de stap kunnen nemen naar duurzame medicatie.

2 op de 3 artsen weten niet of een medicijn PFAS bevat

Hoewel artsen dus wel willen en de alternatieven er zijn, gebeurt het voorschrijven van duurzame medicatie nog niet vaak. „Een gebrek aan kennis is een duidelijke verklaring”, zegt onderzoeker Sophie Veenstra. „Van alle deelnemers aan het onderzoek gaf twee derde aan niet te weten of een medicijn PFAS bevat. En heel weinig zorgverleners weten waar ze betrouwbare informatie over milieubelasting van medicijnen kunnen vinden.”

Ook ontbreekt het volgens artsen aan duidelijke richtlijnen of aanbevelingen. Dat werkt als een belemmering, vinden zorgverleners. Onderzoekers zeggen dat er wel motivatie is om voorschrijfgedrag te veranderen, maar dat daarvoor wel gerichte scholing en duidelijke landelijke richtlijnen nodig zijn.

„Neem informatie over de milieubelasting van medicijnen op in de medische richtlijnen”, zegt Van Boven. „En die informatie moet ook onderdeel worden van elektronische voorschrijfsystemen, zodat zorgverleners duurzaamheid kunnen meewegen zonder dat dit een extra stap in hun werkproces wordt.”

Ook Europa moet milieubelasting van medicijnen inzichtelijker maken

Volgens de onderzoekers is er meer transparantie nodig over de milieubelasting van de medicijnketen. „Van productie en distributie tot gebruik, afval en bijvoorbeeld de bijdrage aan antimicrobiële resistentie.” Ook roepen ze onderzoekers op om hun beleid aan te passen. Er zou niet altijd gekeken moeten worden naar de laagste prijs, maar ook naar de duurzaamheid bij het vaststellen van criteria voor vergoeding.

Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:

• Zorgtoeslag 2027: vermogensgrens daalt met ruim 25.000 euro, dit betekent het voor jouw toeslag
• Jose (45) ontwaakte uit narcose tijdens openhartoperatie: ‘Ik kon me niet bewegen of iets duidelijk maken’
• Onderzoek naar supermarktprijzen: bij deze supermarkt ben je tot 28 procent goedkoper uit dan bij concurrenten
• NVM: huizenprijzen stijgen tot 8,3 procent, maar in deze 4 regio’s worden woningen juist goedkoper
• Floor Jansen breekt met metalband Nightwish: ‘Beslissing is noodzakelijk’

Geschreven door Kamiel Visser

Kamiel heeft Journalistiek gestudeerd en houdt zich voor Metro bezig met schrijven in de breedste zin van het woord: van flitsende nieuwsberichten tot diepgravende achtergrondverhalen. Een rode draad in zijn werk zijn digitale cultuur, sociaal-maatschappelijke ontwikkelingen, geschiedenis en minderheidsgroepen. Het liefst een combinatie van meerdere. Altijd met een vlotte pen, vaak met een serieuze toon, en waar het kan met een tikje humor.

Reacties