Reken je suf

Nederland schreeuwt om zorgpersoneel, maar laat mbo-studenten struikelen over één rekentoets.

Nederland zit klem in een merkwaardige paradox. Aan de ene kant luiden kabinet, werkgevers en zorginstellingen al jaren de noodklok: tienduizenden extra zorgmedewerkers zijn de komende jaren nodig. De vergrijzing drijft de vraag verder op. Aan de andere kant laat dezelfde overheid goed opgeleide mbo-studenten zonder diploma de school verlaten omdat zij zakken voor één verplicht generiek examen: rekenen.

Natuurlijk is rekenen belangrijk in de zorg. Medicijndoseringen moeten kloppen, infusen moeten precies worden ingesteld. Daarover bestaat geen discussie. Maar de huidige rekentoets lijkt steeds minder te meten wat een toekomstige zorgverlener écht nodig heeft. Hij is uitgegroeid tot een bureaucratische hindernis.

Veel studenten halen hun beroepsvakken, ronden stages succesvol af en worden door praktijkbegeleiders als uitstekende kandidaten beoordeeld. Toch krijgen zij hun diploma niet. Niet omdat zij patiënten in gevaar brengen, maar omdat zij blijven struikelen over een generieke toets.

Signalen uit het onderwijs zijn hardnekkig: de tijd is te krap, de vragen sluiten slecht aan op de lessen en toetsen vaak meer taalbegrip en examenstrategie dan praktische rekenvaardigheid. Studenten eindigen regelmatig met slagingspercentages van minder dan twintig procent.

De gevolgen reiken verder dan de student. Uitstel van een diploma betekent uitstel van werk, inkomen en zelfstandigheid. Voor de samenleving betekent het: een zorgmedewerker minder op overbelaste afdelingen, een groter tekort en miljoenen aan opleidingsinvesteringen die deels verloren gaan. Terwijl patiënten op wachtlijsten staan.

Rekenen afschaffen is geen optie. Wel mag de vraag worden gesteld of de huidige vorm nog deugt. Waarom niet veel sterker geïntegreerd in de beroepspraktijk? Waarom weegt een generieke toets zwaarder dan jarenlange stage-ervaring? Wanneer examens structureel tot hoge uitval leiden, verdient niet alleen de student, maar ook het examen zelf een kritische blik.

Tijd voor een onafhankelijk onderzoek naar moeilijkheidsgraad, examentijd, aansluiting op onderwijs en dagelijkse praktijk. Onderwijs moet kwaliteit bewaken. Maar kwaliteit betekent niet dat examens steeds strenger worden. Het betekent dat zij eerlijk meten wat relevant is,- en gemotiveerde studenten niet onnodig uitsluiten van een beroep waarin zij hard nodig zijn.

Wat heeft de samenleving liever: een zorgprofessional die in de praktijk bewezen heeft zijn vak te beheersen, of een lege vacature omdat diezelfde professional strandde op één generieke toets?

Reacties