Gratis lastenverlichting bestaat wél: schrap de uitzonderingspositie van telecomproviders

Deze week keert de Tweede Kamer terug van reces en starten de cruciale onderhandelingen richting Prinsjesdag. Terwijl het kabinet zich in lastige bochten wringt om de koopkracht te repareren en miljarden zoekt voor lastenverlichting, ligt er een maatregel voor het oprapen die de staatsschatkist geen cent kost: het wettelijk aanpakken van de jaarlijkse inflatiecorrectie door telecomproviders.

Met één pennenstreek kan de overheid de Nederlandse burger direct zo’n 200 miljoen euro aan administratieve prijsverhogingen besparen.

Die schatting van 200 miljoen euro is eenvoudig te onderbouwen met een snelle rekensom over de Nederlandse markt. Nederland telt ruim 8 miljoen huishoudens met een vast internetcontract en meer dan 15 miljoen mobiele abonnementen. Wanneer providers een jaarlijkse inflatieindexatie van gemiddeld 3 tot 5 procent doorvoeren, betekent dit voor een gemiddeld huishouden (met internet, tv en een paar mobiele abonnementen) een verhoging van al snel 2 tot 3 euro per maand.

Dat lijkt per individuele factuur misschien een klein bedrag, maar over een heel jaar opgeteld praten we over zo’n 25 tot 35 euro extra per huishouden. Vermenigvuldig dat met circa 8 miljoen huishoudens en je komt direct uit op een jaarlijkse extra rekeningschok van ruim 200 miljoen euro. Geld dat rechtstreeks uit de zak van de consument verdwijnt en naar de marge van de providers vloeit.

Opeens stijgt het tarief

Het is een van de grootste irritaties in het Nederlandse consumentenrecht. Je sluit een tweejarig contract af bij een provider voor een vast afgesproken bedrag. Binnen een jaar stijgt het tarief opeens. Wie hier bezwaar tegen heeft, pech gehad: overstappen of opzeggen mag niet, omdat de wet een uitzondering maakt voor inflatieindexatie als dit in de voorwaarden staat.

Waarom genieten telecomgiganten zo’n bevoorrechte beschermingswal? Een normale ondernemer of bakker kan zijn gestegen meelprijs ook niet halverwege een vastgelegd leveringscontract afwentelen op de klant, zonder dat die klant mag weglopen. Dat providers beweren genoodzaakt te zijn deze verhogingen door te voeren vanwege ‘netwerkinvesteringen’ of ‘gestegen energiekosten’, snijdt bovendien juridisch geen hout: de indexatie is gekoppeld aan de algemene consumentenprijsindex, niet aan hun daadwerkelijke bedrijfskosten. Het is in de praktijk niets meer dan een gegarandeerde, jaarlijkse winstmarge-booster ten koste van een vastzittende consument.

Kleine lettertjes

Bovendien lappen veel aanbieders de transparantieregels aan hun laars. Hoewel de wet verplicht dat prijsverhogingen en de exacte voorwaarden helder vermeld moeten worden, verstoppen providers deze indexatieclausules diep in de kleine lettertjes of sturen ze een onopvallende e-mail. Toezichthouder Autoriteit Consument & Markt luidde al vaker de noodklok dat de wet trouwe en kwetsbare consumenten straft, maar dat de huidige wetgeving de toezichthouder met de handen op de rug bindt.

Als providers zo weinig boodschap hebben aan de positie van de consument, waarom blijft de overheid hen dan de hand boven het hoofd houden? Internet en mobiele telefonie zijn geen luxeproducten meer, maar een eerste levensbehoefte.

Als het kabinet tijdens de Prinsjesdagonderhandelingen écht werk wil maken van koopkrachtverbetering, zonder dat het budgettair wringt, moet het de wet herzien. Verbied tussentijdse prijsverhogingen tijdens een vast contract, óf geef de consument bij élke prijsverhoging het wettelijk recht om per omschakeling kosteloos op te zeggen. Dat levert de burger direct een structurele lastenverlichting op van ruim 200 miljoen euro, herstelt de marktwerking en maakt een einde aan deze oneerlijke uitzonderingspositie.

Reacties