Ceuta liet meer zien dan alleen migratie: ‘Reacties zijn onmenselijk’
Het incident in Ceuta heeft veel dingen laten zien. Voor mij was er eigenlijk weinig verrassends aan. Ik begrijp grotendeels waarom het gebeurde. De meeste mensen die de grens probeerden over te steken waren pubers en kinderen.
Op die leeftijd reageren mensen vaak impulsief. Ze denken niet altijd goed na over de gevolgen van hun daden. De meesten weten waarschijnlijk niet eens precies waar Ceuta ligt. Ze zien anderen de grens oversteken en doen hetzelfde, alsof het een unieke kans is. Bovendien hebben veel van hen het gevoel dat ze niets meer te verliezen hebben.
Wat mij wél verbaasde en zelfs schokte, waren de reacties van veel Nederlanders op sociale media. Ik zag vooral gewetenloosheid. Sommigen leken er bijna blij mee dat er doden waren gevallen. Alsof alle Marokkanen automatisch criminelen zijn en hun dood daarom minder erg zou zijn. Anderen probeerden hun gebrek aan medeleven te rechtvaardigen met wat ik schorpioenuitspraken noem: ‘Het was hun eigen keuze’ of ‘Laat ze lekker’. Net als een schorpioen die zonder aarzeling steekt, lijken zulke uitspraken ieder gevoel van medemenselijkheid uit te schakelen. Zulke reacties vond ik onmenselijk. Natuurlijk mag iedereen een mening hebben over illegale migratie, maar dat mag nooit betekenen dat je het overlijden van jonge mensen toejuicht of onverschillig blijft voor hun lot.
Trieste kant van Nederland
Ik heb vaker toegegeven dat ik nooit echt gecharmeerd ben geweest van Nederlanders. Dat oordeel is gebaseerd op mijn eigen ervaringen in verschillende situaties. Ik heb moeite met wat ik zie als een overdreven nadruk op formaliteiten, complimenten op de verkeerde momenten en algemeen advies dat iedereen al kent. Ook ervaar ik regelmatig een berekenende houding in het dagelijks contact. Het incident bij Ceuta liet voor mij opnieuw een kant van de Nederlandse samenleving zien die ik triest vind.
Ik dacht zelfs dat dit incident eindelijk een antwoord zou geven op de zinloze vraag die bij sommigen steeds voorop lijkt te staan: ‘Waarom ga je niet terug naar Marokko?’ Maar zelfs toen bleek dat niet zo te zijn. Veel mensen reageerden alsof die jongeren allemaal criminelen waren en onderweg naar Nederland. Terwijl ik het helemaal niet uitsluit dat geen van hen überhaupt aan Nederland dacht. Hun doel was alleen Europa bereiken, in de hoop ergens een betere toekomst op te bouwen.
Je hoeft het niet eens te zijn met hun risico om illegaal de grens over te steken. Maar wanneer medeleven plaatsmaakt voor haat en mensen worden beoordeeld op hun afkomst in plaats van op hun daden, laat dat vooral zien hoe gemakkelijk een samenleving haar menselijkheid kan verliezen.