Marco Rubio heeft een punt: ‘Duizenden kilometers van huis berecht’

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken schreef deze week in The Wall Street Journal waarom zijn regering het Internationaal Strafhof wil ontmantelen. Amerikanen, waarschuwt Marco Rubio, kunnen duizenden kilometers van huis voor buitenlandse rechters belanden.

Zijn belang is Amerikaans, maar zijn vraag is niet minder terecht: moet de halve wereld werkelijk politieagent van Den Haag zijn?

Wie opdracht geeft tot massamoord, oorlogsmisdaden of het bewust doden van burgers, moet worden berecht. Of hij nu Rus, Israëliër, Palestijn, Amerikaan, Nederlander of Duitser is. Maar voor een berechting is één land genoeg.

Voor Adolf Eichmann was Israël genoeg. Het haalde hem uit Argentinië – juridisch en politiek bepaald niet correct, maar landen zijn meestal alleen correct wanneer het hun uitkomt. Eichmann dacht dat hij ermee weggekomen was. Dat bleek een vergissing.

Opgejaagde desperado’s

Onze eigen geschiedenis is minder verheven dan wij graag denken. Raymond Westerling werd door Indonesië beschuldigd van ernstige misdaden. Nederland leverde hem niet uit. Hij werd gearresteerd en weer vrijgelaten. Van onze eigen verdachte oorlogsmisdadigers maakten wij geen wereldwijd opgejaagde desperado’s.

Wat mij betreft had Indonesië Westerling, waar ook ter wereld, mogen oppakken en voor een Indonesische rechter brengen. Daar was geen wereldwijd arrestatiebevel voor nodig.

Met Vladimir Poetin doen we het tegenovergestelde.

Hij weet dat een groot deel van de wereld voor hem gevaarlijk terrein is. Erger is dat we mogelijk zijn persoonlijke prijs voor het verlies van de macht enorm hebben verhoogd. Zolang hij president is, heeft hij macht, bescherming en bewaking. Sluit hij vrede, wordt de oorlog als verloren beschouwd en verliest hij vervolgens zijn macht, dan dreigt niet alleen de afrekening in eigen land. Buiten Rusland ligt zijn arrestatiebevel al klaar.

Welke uitweg hebben we hem eigenlijk gelaten?

Stoppen is gevaarlijker

We eisen dat hij stopt, maar hebben misschien een situatie gecreëerd waarin stoppen voor hem persoonlijk gevaarlijker is dan doorgaan. Dat is geen verdediging van Poetin. Het is een constatering.

Hetzelfde geldt voor Israëlische en Palestijnse opdrachtgevers van moord op burgers. Maak van hen geen desperado’s die precies weten waar ze wel en niet veilig zijn. Laat ze denken dat ze ermee wegkomen. Laat ze reizen. Laat ze onderhandelen. Laat ze zich veilig voelen.

Voor berechting is de halve wereld niet nodig.
Eén land is genoeg.

Eén regering die op het juiste moment besluit dat haar gast niet meer vertrekt. Eén arrestatie. Eén aanklacht. Eén verdediging. Eén openbaar proces.

Rubio wil het Internationaal Strafhof ontmantelen om Amerikanen te beschermen. Daar hoef ik hem niet in te volgen. Maar hij heeft wel een punt: wie een oorlogsmisdadiger vooraf vertelt dat stoppen hem zijn vrijheid kan kosten, moet niet verbaasd zijn als hij blijft vechten.

Soms is rechtvaardigheid niet alleen een kwestie van recht.
Je moet ook slimmer zijn dan de verdachte.

Reacties