‘Vooruitkijken’: een van de meest irritante adviezen in Nederland

Toen ik klein was, vonden we eten uit de winkel extra lekker: snoepjes, limonade, een blikje sardines – het voelde als een droom. Het was verboden door onze ouders en als kind had je zelden geld om het stiekem te kopen.

In ons grote huis waren er kamers vol spullen waar bijna nooit iemand kwam. Op een dag ging ik daar rondkijken, in de hoop misschien kippeneieren te vinden, want er liepen overal kippen rond. Tot mijn verrassing vond ik een fles cola en een paar blikjes sardines die daar verstopt lagen. Het voelde als een enorme vondst. Blij en opgewonden rende ik naar mijn oudere zus om het te vertellen.

We begrepen allebei dat iemand anders  – waarschijnlijk een van de andere kinderen – deze spullen stiekem had gekocht en verborgen. Mijn zus zei meteen: „Wat leuk, laten we het opeten.” Ik vond dat vreemd. Iets in mij zei dat het niet helemaal juist was, maar ik durfde geen nee te zeggen. Ik dacht dat zij wel wist wat goed was. Dus aten we het samen op.

Schuldigen

Later zaten we met z’n allen in de woonkamer en werd er gesproken over verdwenen boodschappen. Het bleek dat mijn jongere broer en de oudste zoon van mijn halfbroer de spullen hadden gekocht. Toch wezen ze twee andere meisjes aan als schuldigen. Iedereen lachte en zei dat zij het wel moesten zijn. Toen kon ik niet zwijgen. Ik zei: „Nee, wij waren het. Mijn zus en ik hebben het gevonden en opgegeten.”

De reactie was fel. Ze noemden me dom en slecht omdat ik iets had genomen wat niet van mij was. Ik voelde me schuldig en dacht dat ze gelijk hadden. Een paar dagen later kreeg ik wat geld en ging ik naar de jongen om het terug te geven. Tot mijn verrassing reageerde hij vriendelijk. Hij zei dat het niet nodig was en vond het juist bijzonder dat ik mijn fout wilde goedmaken.

Die ervaring is me altijd bijgebleven. Als ik onrecht zie, kan ik daar nog steeds moeilijk tegen. Tegelijk vind ik het waardevol om aan zulke momenten terug te denken. Daarom heb ik een enorme hekel aan de uitdrukking ‘vooruitkijken’ wanneer die wordt gebruikt om het verleden zomaar los te laten. Voor mij helpt het verleden juist om te begrijpen wie ik ben geworden.

Reacties