Hoe onveilig is veilig?

„Ja, iemand probeerde kleding te jatten!”, roept een man vol ongeloof. Tegen wie hij deze woorden uitspreekt weet ik niet, maar ik ben blij met deze duiding. In mijn ooghoek zie ik een tweede politieauto het plein oprijden.

Nietsvermoedend loop ik na een werkdag richting huis, wanneer plotseling een politieauto rondjes rijdt over het winkelplein. Ineens maakt hij een bocht – ik was bijna bang dat ie op z’n kant klapte – en gaat op een kledingwinkel af alsof zojuist een levensgevaarlijke schietpartij plaatsvond. Meerdere agenten stappen uit.

Het is één van de eerste zonnige dagen van het jaar, het plein is goed bevolkt met zonaanbidders die het tafereel opmerken. Ramptoerisme is niks voor mij. In deze situaties loop ik liever weg, maar nu probeer ik te ontdekken wat hier aan de hand is. Overal klinkt geroezemoes en diverse blikken gaan richting het midden van het plein.

Veiligheidsgevoel

37 procent van de mensen voelt zich wel eens onveilig blijkt uit de Veiligheidsmonitor 2025, een onderzoek naar veiligheidsbeleving. Opmerkelijk genoeg draait een deel van de vragen van dit onderzoek om hoe onveilig mensen zich voelen. Daar zijn we ons waarschijnlijk ook bewuster van.
Wanneer hulpdiensten zichtbaar zijn, geeft dat mij in ieder geval eerder een onrustig, alert gevoel dan een idee van veiligheid.

Het verlagen van onveiligheid en verhogen van veiligheid lijken hetzelfde, maar is dat zo? De meeste onderzoeken en wetenschappelijke studies richten zich op het eerste. Ook social media, de media en politiek dragen hieraan bij.

Een nieuwsartikel sprak over omwonenden van een azc. Zij kregen van hun gemeente een geldbedrag voor ‘preventieve’ maatregelen. Een bizarre manier van framing: het aanwakkeren van (mogelijke) onveiligheid in plaats van het creëren van veiligheid.

Chaos compleet

Op het winkelplein wordt de situatie duidelijk. Iemand heeft iets gestolen, vermoedelijk kleding. Een tweede politieauto rijdt het plein op. Verbaasd loop ik verder en vervolg mijn weg naar huis.

Achter me hoor ik de sirenes van een ambulance die over de weg schiet, boven mij zie ik de traumahelikopter die zojuist het ziekenhuis heeft verlaten. Chaos compleet.

Gelukkig hoef ik nog maar een paar meter voor ik thuis ben. Veilig.

Reacties