Breaking: niets

Om 07.42 uur breekt er weer iets.

Niet echt natuurlijk. Mijn telefoon trilt. Dat is alles. Er is nieuws over Donald Trump. Er is altijd nieuws over Donald Trump. Het komt binnen tussen het weerbericht en een aanbieding voor sportsokken.

Maandag: een rechter die een onwelgevallige uitspraak doet en vervolgens publiekelijk wordt weggezet als partijdig.
Dinsdag: een voorstel om verkiezingen ‘veiliger’ te maken door stemmen ingewikkelder te maken.
Woensdag: een diplomatieke botsing die vroeger een crisis heette en nu een clip van dertig seconden is.
Donderdag: dreigende taal richting politieke tegenstanders.
Vrijdag: peilingen, alsof het een marktaandeel betreft.

Zaterdag: satireavond. Wij lachen. Ik schrijf.

Normverschuiving

Het is ernstig. Het is structureel. En het is opmerkelijk goed te plannen. Als dit een pretparkattractie was, zou er een bordje hangen: ‘U wordt nu geconfronteerd met een nieuwe normverschuiving. Blijf zitten en houd uw handen binnenboord.’

Dat is de echte innovatie. Niet de uitbarsting, maar de routine. Als je maar vaak genoeg rechters in diskrediet brengt, wordt dat geen aanval op de rechtsstaat meer maar een vaste rubriek. Als je verkiezingsregels systematisch aanscherpt ten nadele van bepaalde kiezers, heet dat geen machtsstrategie maar ‘orde’. Het woord orde doet het altijd goed.

Wij knikken. Wij analyseren. Wij zeggen „zorgelijk”, zoals we ook „wat frisjes” zeggen bij vijf graden.

Patroon

Het brein houdt niet van sirenes die nooit stoppen. Dus het dempt het geluid. Wat ooit voelde als een constitutionele botsing, voelt nu als achtergrondruis terwijl we pasta afgieten. Iemand zet instituties onder druk? Past in het patroon. Iemand suggereert dat tegenstanders aangepakt moeten worden? Klassiek.

Ik draag bij aan het patroon. Ik zet koffie. Ik open een document. Ik formuleer zinnen als: „Dit is gevaarlijk.” Ik voeg ironie toe. Dat leest prettiger. De grap is mijn morele bewijsstuk. Zie je wel, ik ben niet ongevoelig. Ik heb het door.

Maar doorhebben is iets anders dan voelen.

Misschien is dat de verschuiving. Niet alleen dat grenzen worden opgerekt, maar dat wij onze schokdrempel hebben herijkt. Een millimeter per pushmelding. Tot het woord ‘ongekend’ statistisch gezien de meest voorspelbare term van de week is.

Geen afwijking

Als elke aanval op rechters, elke versmalling van stemprocedures en elke normalisering van dreigementen netjes binnen het verwachtingspatroon past, dan is de afwijking geen afwijking meer. Dan wordt weerstand overdreven genoemd. Dan heet vermoeidheid volwassenheid.

Er is genoeg nieuws. Overvloed.

Alleen geen nieuwswaarde meer.

En misschien is dat het meest efficiënte wat hier is gebeurd: niet dat er niets breekt, maar dat wij zijn gaan leven met het geluid van iets dat langzaam splijt.

Zonder nog op te kijken.

Reacties