De wassen neus die landelijk vuurwerkverbod heet
Komende jaarwisseling geldt er in Nederland hoogstwaarschijnlijk een landelijk vuurwerkverbod. Als je de overheid en de media mag geloven hét wondermiddel om het aantal vuurwerkslachtoffers, vernielingen en geweld tegen hulpverleners terug te dringen. Maar is dat zo?
Wat wordt er eigenlijk verboden? Eerst maar eens een lesje welke soorten vuurwerk er zijn.
Vuurwerk is in Nederland onderverdeeld in vier categorieën. Categorie 3 en 4 waren al verboden, dat is wat in de volksmond illegaal vuurwerk wordt genoemd. Daar komt dit jaar categorie 2 bij, het consumentenvuurwerk dat in voorgaande jaren tijdens de jaarwisseling mocht worden afgestoken.
Categorie 1 blijft echter verkrijgbaar en dat bevat meer dan alleen sterretjes en trektouwtjes, zoals de media ons willen doen geloven. Onder categorie 1 vallen bijvoorbeeld allerlei soorten kleine fonteinen, ratellinten, knetterrotjes en -ballen, luchthuilers, fakkels et cetera. En dit jaar zal die categorie waarschijnlijk verder worden uitgebreid omdat de grenzen van de wet worden opgezocht. Dus de term ‘landelijk vuurwerkverbod’ is wat dat betreft misleidend.
Vies tegenvallen
Maar goed, met alleen dit soort vuurwerk in omloop zal het aantal vernielingen en het geweld tegen hulpverleners omlaag gaan. Nou, ook dat kan vies tegenvallen. Sterker nog, het geweld en het aantal vernielingen zal waarschijnlijk toenemen. Maar hoe kan dat nou? Er wordt in de media toch een heel ander beeld geschetst. Dat komt omdat daar niet het volledige verhaal wordt verteld. Hoe zit dat?
In aanloop tot de totstandkoming van het landelijk vuurwerkverbod heeft de overheid advies ingewonnen bij verschillende experts. Die experts hebben gesteld dat een verbod alleen werkbaar is wanneer aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan.
Een daarvan is het organiseren van lokale vuurwerkshows als alternatief, een ander het beschikbaar stellen van meer opsporings- en handhavingscapaciteit. Er waren ook experts die een verbod sterk hebben afgeraden omdat de huidige problematiek voornamelijk wordt veroorzaakt met vuurwerk uit categorie 3 en 4 en in mindere mate met dat uit categorie 2. Voor het organiseren van lokale shows in alleen de grotere steden zijn al niet voldoende pyrotechnici beschikbaar, laat staan in alle gemeenten. Meer opsporings- en handhavingscapaciteit komt er niet. Sterker nog, er wordt waarschijnlijk op bezuinigd.
De nodige risico’s
De overheid heeft de adviezen van de experts aangehoord en een besluit genomen. Eentje waarvan ze weten dat het de nodige risico’s met zich meebrengt. Men gaat ervan uit dat een deel van de Nederlanders die altijd categorie 2 afstak, nu hun heil zal zoeken in het illegale circuit, maar zien dat als een ingecalculeerd aanvaardbaar risico. Die risico’s zijn niet naar buiten gebracht, omdat dit het draagvlak van een landelijk vuurwerkverbod zou kunnen schaden. Dit tot grote ergernis van enkele experts die zien dat hun adviezen worden genegeerd.
Wat gaat de komende jaarwisseling ons brengen? Ik weet het niet. Maar van een wondermiddel zal zeker geen sprake zijn.