OCS to the world

Zoals mijn vele trouwe lezers nu wel al weten, heb ik filosofie en neuro-psychologie gestudeerd. Tijdens deze studies lag mijn focus op de psychische aandoening ‘Obsessief Compulsieve Stoornis’, afgekort OCS. Ik combineer daarbij de allernieuwste breinkennis met eeuwenlange filosofische inzichten.

OCS, is een psychische aandoening die in de psychologie wordt gecategoriseerd als een angststoornis. In de volksmond wordt deze stoornis nog steeds ‘dwangneurose’ genoemd, een akelige naam niet? Dat verouderd jargon doet me altijd denken aan krijsende mensen in een dwangbuis en donkere middeleeuwse dolhuizen… brrr.

De aard van de obsessieve onrust kan angst zijn, maar niet altijd. Soms komt er een waangevoel bij: „Ik moet alles perfect doen, anders zal er een verschrikkelijk ongeluk gebeuren.” Dat hoor je ze veel te vaak zeggen met een strakke blik, hun geliefden fronsen dan meestal verveeld en bezorgd de wenkbrauwen. Zeer intelligente mensen zijn kwetsbaarder voor deze uitputtende psychische ziekte, hoewel ik als neurofilosoof de term ‘psychische ziekte’ niet graag gebruik, onze hersenen zijn immers een lichaamsorgaan zoals het hart of de longen.

Tiranniek brein

OCS wordt dus getriggerd door (onbewuste) angst waardoor men gedachten krijgt die men niet van zich af kan zetten (obsessies) en handelingen om de onrust kwijt te raken (compulsies). Men wordt zo al snel het ‘slaafje’ van z’n eigen tirannieke brein. Voorbeelden zijn vaak controleren of de voordeur gesloten is of het overmatig vaak wassen van de handen. En ja ook de kraan veel te stevig toedraaien, een kostelijke grap want de loodgieter komt nu meer aan huis om de herstellingen te doen, weliswaar onder het streng alziend oog van de controlefreak.

Ook kan de handeling of gedachte een gevolg zijn van een te groot verantwoordelijkheidsgevoel. Ik ken architecten, advocaten en zelfs psychiaters die deze symptomen vertonen. Voor vrienden of familie lijken de handelingen nutteloos en zelfs grappig maar voor de OCS’er zijn ze van levensbelang en pure ernst. En o wee, als je ze tegenhoudt.

Vanuit evolutie-psychologisch perspectief hadden steeds herhaalde rituelen ooit een functie om zich te beschermen tegen natuurrampen, vijanden of onhygiënische omstandigheden. Het zou dus een oerdrift zijn die (nog steeds) in onze genen zit… Kijk maar naar sommige voetballers die het groene veld niet betreden zonder tweemaal een kruisteken te maken.

Prefrontale schors

De volgende info komt uit mijn cursussen:

‘Uit nieuw onderzoek blijkt dat de hersenactiviteit van OCS-patiënten afwijkt van die van gezonde individuen. Zo vertonen OCS-patiënten in fMRI-scans een verhoogde activiteit in de prefrontale schors van de hersenen en nucleus caudatus. Het laatste is een belangrijk motorisch schakelgebied in de basale ganglia dat veel verbindingen heeft met de voorste gebieden in de hersenen. Er zijn eveneens aanwijzingen gevonden uit onderzoek van mens en dier dat OCS-symptomen samenhangen met een dysfunctie van neurotransmittersystemen. De belangrijkste: een tekort van serotonine in basale ganglia’.

Ik ben dus van mening dat elke mens in zijn leven weleens in meer of mindere mate aan OCS lijdt. So I send an SOS to the world:

Rituelen opleggen

SOS OCS TO THE WORLD!
OCS is een dwangstoornis, die zich in
gedachten manifesteren en rituelen
die men zichzelf per se wil opleggen

Het slot van de voordeur tien keer
gaan controleren of de gasknoppen
checken, pijnlijk tot vele vele keren

Psychologen schatten dat deze ziekte
een prevalentie heeft van 2 procent

Maar ik heb de symptomen en oorzaken
goed bestudeerd met een begeleider en
durf te beweren dat alle mensen wel eens
aan OCS lijden: we dwingen onszelf immers
om zo’n huis of zo’n een wagen te bezitten
anders zitten we in een vergeetput te vitten

Vandaar dit gedicht, deze SOS OCS to the
world: stop met dom materieel vergelijken en
laat je niet langer door sociale angst leiden.

Reacties