Een andere kijk op de gemeenteraadsverkiezingen

Bert van Altena 23 jan 2026

Kijk niet naar wat wordt beloofd, maar naar wat werd nagelaten.

In maart vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats. Partijen doen hun uiterste best om kiezers te verleiden met fraaie beloften, waarvan een groot deel slechts gedeeltelijk, of helemaal niet wordt waargemaakt. Daarom kies ik voor een andere invalshoek. Niet kijken naar wat partijen zeggen dat ze gaan doen, maar naar wat de huidige coalitie de afgelopen jaren heeft laten liggen of waar zij aantoonbaar de plank heeft misgeslagen.

Het gaat om het spoor dat is achtergelaten. Die benadering is effectiever dan verkiezingsretoriek om het kaf van het koren te scheiden. Het heeft daarbij weinig toegevoegde waarde om behaalde successen te benoemen; dat koketteren doen de partijen zelf al tot vervelens aan toe.

Integriteit en besluitvorming

Integriteit betekent voor mij vooral eerlijkheid, transparantie, burgerparticipatie en – niet in de laatste plaats – openheid in de besluitvorming. Dat laatste is essentieel wanneer er twijfel bestaat over de argumenten die zijn gebruikt bij besluiten met verstrekkende gevolgen.

Landelijk kampt naar schatting zo’n 30 procent van de gemeenten met integriteitsproblemen. Het is een belangrijk, maar tegelijk ongrijpbaar thema. Opvallend is dat ik nog geen enkele partij ben tegengekomen met een concreet en toetsbaar plan om de bestuurlijke integriteit daadwerkelijk te verbeteren. Mooie woorden genoeg, maar weinig houvast.

Open zenuw

Ik ben een groot liefhebber van de columns van Youp van ’t Hek. Ik ben slechts een amateur en kan me in de verste verte niet meten met deze taalvirtuoos. Elke zaterdag kijk ik uit naar zijn nieuwste column, waarin hij prominente personen genadeloos fileert – vaak terecht, maar niet iets wat ik zelf zou durven. In vergelijking met Youp ben ik eerder een soort Moeder Teresa.

In mijn woonplaats Katwijk wordt daar overigens anders over gedacht. Dat is op zichzelf al veelzeggend. Inmiddels leidt dat tot een opvallend stilzwijgen op (sociale) media. Zelfs formeel ingediende vragen aan het college blijven onbeantwoord. Nooit gedacht zoveel invloed te hebben op lokale bestuurders. Blijkbaar is er een open zenuw geraakt.

Zwijgen is in zulke gevallen vaak veelzeggender dan welk antwoord dan ook. Het onthult vooral de kwetsbaarheid van de gehanteerde argumenten. Juist daarin wordt een gebrek aan integriteit zichtbaar.

Tot slot

Wie gaat stemmen, doet er goed aan verder te kijken dan verkiezingsbeloften alleen. Het verleden van een bestuur zegt veel over wat we in de toekomst mogen verwachten. Het is aan de kiezer om feiten te wegen en de kloof tussen belofte en werkelijkheid serieus te nemen. Maak je stem waardevol door geïnformeerd en bewust te kiezen.

Reacties