Hoe betrouwbaar en transparant is het toezicht dat DNB en de AFM?

Cees Freeke 23 jul 2025

Hoe betrouwbaar en transparant is het toezicht dat DNB en de AFM op de verdeling van 1,6 biljoen euro gaat houden? Of scherper gesteld: hoe betrouwbaar zijn DNB en de AFM?

Nu Joost Eerdmans van JA21 onverwacht tegen het amendement van Agnes Joseph stemde om het bezwaarrecht terug te geven, is de Wet toekomst pensioenen een feit.

Eurocommissaris Wobke Hoekstra wil de pensioengelden voor zijn klimaatdoelen gebruiken. Het debacle van Rosenmöller is nog een open wond van 97 miljard euro.

Om de banken te redden van ‘Worst Bank Scenario‘ werd door zowel pensioenuitvoerder van het ABP, APG (Algemene Pensioengroep) als de pensioenuitvoerder van Pensioenfonds Zorg en Welzijn, PGGM (Pensioenfonds voor de Gezondheid, Geestelijke en Maatschappelijke belangen) in 2009 een geheime Central Counter Party opgericht.

Twijfelachtige rol

Deze geheime CCP’s verkregen in buitengewoon korte tijd een vergunning. Hieruit kan worden afgeleid dat DNB en de AMF een twijfelachtige rol hebben gespeeld. De pensioenindustrie is gesloten en uitzonderlijk innig van aard. Bestuurder wordt toezichthouder en andersom. Of opnieuw toezichthouder.

Naar mijn oordeel is de oprichting van de geheime CCP en gedane versluierde acties onrechtmatig. De pensioenwet schrijft namelijk voor dat ‘prudent’ (verstandig en voorzichtig) moet worden belegd. Bovendien moeten de meeste beleggingen via de beurs gaan en naar behoren worden gespreid. Niet via de beurs dan extra prudent zijn. Garanties zijn uit den boze.

Pensioennieuws maart 2018: Klaas Knot bericht dat de banken zich beter uit financiële crisis hebben gered dan de pensioenfondsen. Dit was onwaar! De dekking van de banken bewoog zich gewoon 3 à 4 procent en dat zou minimaal elf procent moeten zijn.  Op school leerden we vroeger al dat de bank een gulden negen keer kon uitzetten en geen vijfentwintig keer. Het pensioenvermogen werd daarentegen sinds de financiële crisis verdubbeld van 800 miljard naar 1600 miljard. Over de geheime CCP’s repte Knot natuurlijk niet!

Slecht voorbeeld

Ik heb bijzondere zorgen omtrent het toezicht van de Nederlandse bank en de Autoriteit Financiële Markten aangaande de verdeling van die 1600 miljard euro.

Ik heb hier een slecht voorbeeld van pensioenbeheer, namelijk het pensioenfonds van de havenarbeiders. Het pensioenvermogen van de havenarbeiders werden gestort bij Optas, die met Aegon fuseerde (met goedkeuring van DNB, welke later vernietigd werd maar dat maakte niets uit) en ten slotte werd het vermogen doorgegeven aan ASR die tot op heden weigerde de pensioenen te indexeren.

Bij onderzoek van Zwarte Zwanen bleek dat ondertussen de statuten waren gewijzigd dat de pensioengelden van de havenarbeiders niet hun ten goede  kwamen maar ‘doelen die ons goeddunken’ en zo kon het gebeuren dat voor kunst en wetenschap 1,5 miljard euro werd afgezonderd.

Bakzeil halen

Natuurlijk kwamen er protesten en later moest de rechter eraan te pas komen, maar daar haalden de havenarbeiders bakzeil. Rechtvaardigheid ontbreekt; regenten kunnen kennelijk hun immorele gang gaan.

Tevens hou ik mijn hart vast over die verdeling van die 16 miljard euro over tien miljoen gerechtigden, hoe eerlijk, transparant en kostenbewust zal dat gaan, en voorts dat het Uniform Pensioen Overzicht (UPO) geen rechten oplevert en dat is een punt van zorg.

Hoogstwaarschijnlijk zal de Eerste Kamer instemmen, maar dat betekent niet dat er geen werk aan de winkel is.

Mr. Cees Freeke is arbeids- en pensioenjurist.

Reacties