‘De Grote Graai’

Na maanden van schijnheilige schouderklopjes en onderhandelingstheater is het dan eindelijk zover: Oekraïne en de Verenigde Staten gaan samen investeren in grondstoffen. ‘Partnerschap’, noemen ze het.

Dat klinkt vriendelijk. Als twee jongens die samen een boomhut bouwen. In werkelijkheid lijkt het meer op een hongerige adelaar die een uitgeputte hamster onder zijn vleugel neemt – voor de vorm, want daarna mag hij hem leegpeuzelen.

De Oekraïense minister van Economie mocht met haar pen een internationale versie van het keukentrapje beklimmen: handtekening zetten en stralen op X alsof ze net een Nobelprijs had gewonnen. „Economische samenwerking”, jubelde ze. Wat ze vergat te zeggen: de VS krijgt voorkeursbehandeling op grondstoffen. Dat betekent: als er straks nog een klomp nikkel, lithium of uranium onder de Oekraïense klei ligt, mag Amerika als eerste happen. Europa? Die mag kijken. Of beter: meehelpen zoeken en dan op de vingers getikt worden als ze iets aanraken.

Neuspeuteren

De VS bedankt zichzelf ondertussen uitvoerig voor de ‘significante financiële en materiële steun’ die het zo edelmoedig gaf. Alsof het buurland niet afbrandde omdat de Westerse wereld het ene oog op Rusland hield en het andere op de gasprijs. Nu er in Oekraïne nog een restje structuur staat, stappen de Amerikanen vrolijk naar binnen met een investeringsplan dat verdacht veel ruikt naar ‘we hebben jullie gered, dus nu zijn jullie van ons’.

En Europa? Dat staat als een onzekere puber op het schoolplein, neuspeuterend en mompelend dat „we ook wel iets willen bijdragen”, maar dan in de vorm van een rapport, een denktank of een streng geformuleerde verklaring. Terwijl Trump – van wie we dachten dat hij slechts een reality-tv-president was – inmiddels gewoon zijn zakelijke natte droom ziet uitkomen: chaos verkopen, macht kopen, winst maken.

Factuur

Oekraïne, ooit een speelbal tussen Oost en West, mag zich nu opmaken voor de rol van grondstoffenleverancier-met-geopolitiek-verhaal. En als straks de bodem leeggehaald is, de velden vervuild en de mijnwerkers vervangen door drones?

Dan komt er vast een nieuwe verklaring op X, waarin staat hoe trots men is op de ‘gezamenlijk geboekte vooruitgang’.

Het Westen helpt graag, zolang het maar op de factuur kan.

Reacties