Hygiëne

Else Santink 17 jan 2025

Afgelopen week haalde AH diepvrieszakken van blauwe bessen uit de schappen. Van twee onlangs aangeschafte zakken had ik mij al door de helft heen gegeten. Een hele opluchting, dat de houdbaarheidsdatum afweek als in de media vermeld. Ik deed toch een zelfcheck op symptomen.

Ik had geen gele huid en oogwit, of andere symptomen die bij Hepatitis A horen. Zonder geluk vaart niemand wel.

In de tijd dat ik en mijn man zaliger op het water woonden en werkten namen wij het niet zo nauw met hygiëne. Wij hadden geen luxe van vers drinkwater. Wij gebruikten in de kombuis een vuilwaterpomp. Hiermee konden wij buitenwater oppompen voor een eerste spoeling van bijvoorbeeld spinazie, handen wassen, of serviesgoed afspoelen.

Gruis en schimmel

We hadden een flinke drinkwatertank. In dit ‘schone’ water ontwikkelde zich geen blauwalg, botulisme of ziekte van Weil. Maar schoon en veilig was het niet. Gruis, schimmel en bacteriën (legionella) konden daar weelderig in groeien. In de winter konden wij geen drinkwater tanken in de haven. Wij sjouwden dan met jerrycans.

Water drinken uit de kraan deden wij niet. We dronken veel thee en koffie met Buisman, dat uren op een petroleumstel warm gehouden werd. Alcohol werd ook veel geconsumeerd. Misschien was dat onze redding, dat ziekteverwekkers geen vat op ons kregen.

Onze huisdieren waren dol op buitenwater. Dat leefde tenminste. Zat vol met watervlooien.

Cirkel rond

Schoon water om het toilet door te spoelen was er uiteraard niet. Dat gebeurde met een bovenwater toilet en een vuilwaterpomp. In de zomertijd zag je in de haven soms drollen van de buurschepen voorbijdrijven. Het belette ons niet opgepompt water te gebruiken voor klusjes, die viezer dan het water waren. Zo was de cirkel rond, wat je in het water gooit, pomp je weer op.

In een haven kon gedoucht worden. Tegelijkertijd ging ik in zo’n badhuis de was doen op de hand. Waren wij op open water, dan deden wij shampoo op ons hoofd en sprongen overboord: ‘Hoppa schoon!’ Op het achterdek stond een aluminiumteil, die ik vulde met behulp van de puts. Daar konden spijkerbroeken in gewassen worden, maar ook  smerige babykleding.

Van levensbelang

Weerstand tegen ziekteverwekkers neemt af naarmate je leeftijd vordert. Hygiëne is daarom  van levensbelang .

Uit voorzorg om geen Hepatitis A op te lopen, ga ik mijn restant blauwe bessen naar grootmoeders recept op brandewijn zetten. Volgens haar een uitstekende ontstekingsremmer door de combinatie van blauwe bes en brandewijn. Met als fijne bijkomstigheid, dat een winterdepressie als sneeuw voor de zon verdwijnt.

Reacties