Eva Munnik
Eva Munnik Opinie 21 sep 2026, 
Leestijd: 4 minuten

Eva Munnik over Jesse Klaver en migratie: ‘Dit is waarom havenarbeider Henk zich niet gehoord voelt’

‘Mensen worden tegen elkaar opgezet.’ Het klinkt in de Nederlandse politiek bijna reflexmatig als iemand klaagt over migratie. Ook Jesse Klaver sprak die woorden eerder deze maand, tegenover een stakende havenarbeider die zijn zorgen uit. Klaver brengt het vriendelijk, maar is in feite kleinerend. Alsof de arbeider tegenover hem niet zelf kan bedenken waar hij last van heeft.

De havenarbeider is niet gek, zegt Eva Munnik in een voor Metro geschreven opinie. In de video boven dit artikel hoor je politiek verslaggever Wouter de Winther over de tactiek die Klaver aanneemt in de Tweede Kamer.

De havens staakten vanwege de plannen van het kabinet voor bezuinigingen op sociale zekerheid (zoals de ww en wia). Tussen de dranghekken en megafoons duikt PRO-leider Jesse Klaver op, camera’s in zijn kielzog. Een verslaggever van Nieuws van de Dag brengt hem in gesprek met een van de stakers, Henk.

Henk is duidelijk: er moet iets gebeuren aan de migratie naar Nederland, want asielzoekers kosten geld, zegt hij. ‘Klaver zet de deur open, maar dat is onze sociale zekerheid.’ Klavers reactie is typerend voor een bepaald soort progressieve politiek: hij zegt dat mensen gek worden gemaakt en tegen elkaar opgezet worden.

Eva Munnik
Eva Munnik. Foto: Frank Ruiter

Waarom Eva Munnik vindt dat Jesse Klaver havenarbeider Henk niet serieus neemt

Klaver doet dat vlot en vriendelijk. Maar respectvol is het niet, vind ik, wat hij tegen Henk zegt. Want wat gebeurt hier eigenlijk? Een havenarbeider legt een probleem op tafel dat hij ervaart. En de politicus die tegenover hem staat, gaat niet in op dat probleem. Hij begint over een ander probleem. 

Impliciet zegt Klaver: wat jij voelt, is niet het echte probleem, want het echte probleem is dat mensen zoals jij tegen anderen worden opgezet. Alsof Henk niet met eigen ogen ziet dat de sociale zekerheid achteruit dreigt te gaan, de woningmarkt op slot zit en veel asielmigranten naar Nederland komen die ook huizen, voorzieningen en uitkeringen nodig hebben. Alsof Henk geen zelfstandig oordeel kan vellen, maar slachtoffer is van beïnvloeding. Heel respectvol vind ik het niet om te doen alsof iemand geen originele gedachte kan hebben.

Hoe statushouders volgens Josse de Voogd invloed hebben op de wachttijd voor sociale huur

Het probleem dat de havenarbeider aankaart, bestaat wel. Asielzoekers hebben een effect op mensen met een kleine beurs, bijvoorbeeld doordat zij ook sociale huur nodig hebben. Onderzoeker Josse de Voogd liet zien dat het effect van de voorrangsregeling voor statushouders op de sociale huurmarkt vaak wordt onderschat. De vaak genoemde cijfers van 5 tot 10 procent van de sociale huurwoningen die naar statushouders gaan, vertellen volgens hem niet het hele verhaal.

Een flink deel van de toegewezen woningen betreft namelijk mensen die doorstromen, zonder dat dat iets verandert aan de wachttijd voor mensen die nog geen woning hebben. Trek je die groep eraf, dan wordt de resterende ’taartpunt’ – waarin starters en statushouders om dezelfde schaarse woningen concurreren – een stuk kleiner, en de impact per toegewezen woning dus groter. Een beperkt aantal toewijzingen kan zo toch een aanzienlijk effect hebben op de wachttijd, zeker in kleinere gemeenten.

CBS: werk en uitkeringen onder statushouders negen jaar na hun verblijfsvergunning

Wat ook niet alleen maar een verzinsel is om ‘mensen tegen elkaar op te zetten’, is dat asielmigratie druk geeft op sociale voorzieningen. Cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) laten zien dat een groot deel van de statushouders na jaren nog geen betaalde baan heeft. Van de mensen die in 2014 een verblijfsvergunning kregen, had ruim de helft in 2023 nog steeds geen werk. Dat betekent afhankelijkheid van uitkeringen en andere sociale voorzieningen, die waar ook havenarbeiders en anderen met een kleine portemonnee op zijn aangewezen.

En nee, niet elk probleem in Nederland ligt aan migratie of asielzoekers. En nee, migranten of vluchtelingen brengen echt niet alleen maar ellende. Het klopt dat sommige politici dat wel zo laten klinken, overdrijven en versimpelen om electoraal gewin. Dus ‘mensen tegen elkaar opzetten’ gebeurt inderdaad soms. Maar je bestrijdt dat niet door het onderliggende probleem te ontkennen.

Als mensen denken dat al hun problemen door migratie komen, dan werkt die framing alleen zo goed omdat er ook reële problemen zijn. Ontken je die problemen, dan overtuig je niemand, maar bevestig je alleen het idee dat de gevestigde orde niet wil luisteren.

Wat Jesse Klaver volgens Eva Munnik aan havenarbeider Henk had moeten vragen

Wat had Klaver dan moeten doen? Interesse tonen. Doorvragen. Waar heeft Henk precies last van? Wat doet het met hem, met zijn kinderen, met zijn wijk? Dat is iemand serieus nemen.

Pas als mensen gehoord worden in wat ze werkelijk meemaken, in plaats van weggezet als speelbal van populisten, verliest dat populisme een deel van zijn aantrekkingskracht. Alleen zal dat nooit gebeuren. Want de Klavers van deze wereld blijven popiejopie doen tegen de arbeiders die hun zorgen uiten. In plaats van echt te luisteren.

Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:

Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.

Eva Munnik
Geschreven door Eva Munnik

Eva is freelance verslaggever en (eind)redacteur bij televisieprogramma’s, daarnaast schrijft ze en doet ze eindredactie voor magazines. Eva schreef zeven non-fictie boeken, haar nieuwste vormt een kritische filering van de corona-aanpak: De Covidstaat. Als het even kan doet ze dat schrijven vanuit bed, in haar heerlijke appartement aan de mooiste gracht van Amsterdam. Daar woont ze met haar man, dochter en twee katten.

Reacties