PwC waarschuwt voor suikertaks van 900 miljoen euro: boodschappen kunnen fors duurder worden
Onderzoek van PwC waarschuwt voor flinke gevolgen van de suikertaks die het kabinet onderzoekt. De belasting moet vanaf 2030 jaarlijks 900 miljoen euro opleveren, maar kan boodschappen duurder maken en voor hoge administratieve lasten zorgen.
PwC voerde het onderzoek uit in opdracht van de Federatie Nederlandse Levensmiddelen Industrie (FNLI), de belangenorganisatie van Nederlandse voedingsmiddelenproducenten. Die organisatie is tegen de voorgestelde belasting.
Suikertaks moet vanaf 2030 jaarlijks 900 miljoen euro opleveren
Het kabinet onderzoekt een bredere belasting op suikerhoudende producten. Vanaf 2030 zou die jaarlijks 900 miljoen euro moeten opleveren om een gat in de begroting te dichten. Maar daar zit volgens het PwC-onderzoek direct een lastig dilemma. Het gezondheidsdoel van de belasting is dat Nederlanders minder producten met veel suiker kopen. Als dat daadwerkelijk gebeurt, levert de belasting tegelijkertijd minder geld op. Daar komt bij dat een belasting ingewikkelder wordt naarmate er meer producten onder vallen. Want welke producten belast je wel en welke niet?
PwC onderzocht verschillende varianten en keek daarbij onder meer naar uitvoerbaarheid, administratieve lasten, handhaving en frauderisico’s. Volgens het adviesbureau is er geen onderzochte variant die gezondheidswinst, de gewenste belastingopbrengst, uitvoerbaarheid en juridische houdbaarheid combineert zonder grote onzekerheden of nadelen.
1 op de 5 supermarktproducten kan door suikertaks duurder worden
Een ander belangrijk punt is de prijs in de supermarkt. Uiteindelijk kunnen producenten en winkels de belasting namelijk doorberekenen aan consumenten. Eerder onderzoek van RaboResearch naar de voorgestelde suikertaks wees erop dat ongeveer één op de vijf supermarktproducten geraakt zou kunnen worden. Sommige producten zouden daardoor 10 tot 20 procent of zelfs meer in prijs kunnen stijgen.
Een hogere prijs kan ervoor zorgen dat consumenten minder suikerhoudende producten kopen. Maar voor vaste voedingsmiddelen is volgens FNLI niet overtuigend aangetoond dat zo’n belasting op langere termijn daadwerkelijk tot gezondheidswinst leidt. De brancheorganisatie vreest bovendien dat Nederlanders die dicht bij de grens wonen hun boodschappen vaker in Duitsland of België gaan halen als de prijsverschillen groter worden. Hoe groot dat effect daadwerkelijk zou zijn, is nog onzeker.
Wie bepaalt wat onder de suikertaks valt?
Ook de precieze afbakening vormt een probleem. Een brede belasting betekent dat bepaald moet worden welke voedingsmiddelen wel en niet onder de regeling vallen en hoeveel belasting voor verschillende producten geldt. Dat kan volgens PwC leiden tot hoge kosten voor uitvoering en controle. Ook kunnen vergelijkbare producten verschillend worden belast en bestaat er mogelijk een risico op fraude.
Het Centraal Planbureau (CPB) wees er eerder op dat bij preventief gezondheidsbeleid niet alleen naar mogelijke gezondheidswinst moet worden gekeken. Ook uitvoerbaarheid, doelmatigheid, verdelingseffecten en onbedoelde gevolgen moeten worden meegewogen.
Voedingsindustrie ziet liever andere maatregelen
FNLI zegt de ambitie om Nederlanders gezonder te laten leven wel te steunen, maar ziet meer in andere maatregelen. De organisatie noemt onder meer productinnovatie, voedseleducatie en consumentenvoorlichting. „De belastingopbrengst is al ingeboekt, maar overtuigend bewijs voor gezondheidswinst ontbreekt”, zegt FNLI-directeur Cees-Jan Adema. Volgens hem ligt er momenteel geen variant die zowel effectief als uitvoerbaar en juridisch houdbaar is.
Het PwC-onderzoek betekent overigens niet dat daarmee vaststaat dat een suikerbelasting niet kan werken. Het rapport is uitgevoerd in opdracht van FNLI, dat de belangen van ongeveer 500 bedrijven en 17 branches binnen de Nederlandse levensmiddelenindustrie behartigt.
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
- Annemarie van Gaal ziet oplossing voor het woningtekort: ‘Zet Nederlanders die kúnnen werken aan het werk’
- WCRF ziet kanker toenemen bij Nederlanders onder de 50: vooral deze 4 soorten vallen op
- Jessica Villerius was in de buurt van mislukte executie Christa Pike: ‘Iemand fluisterde: ze hebben misgeprikt’
- Milou was jarenlang doodsbang voor de dood, tot haar therapeut met een opvallend advies kwam
- De Spaarrekening van Joost (23): ‘Er staat 127.000 euro op’
:format(jpeg):background_color(fff)/https%3A%2F%2Fwww.metronieuws.nl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2022%2F11%2FSchermafbeelding-2022-11-04-om-14.58.43.png)