Livia Guldie Binnenland 24 jun 2026, 11:44

Leestijd: 3 minuten

Britten hebben massaal spijt van vertrek EU: in Nederland wil 1 op de 4 juist een ‘Nexit’, waarom?

De Europese Unie is al langere tijd onderwerp van discussie: is het een voordeel of juist een nadeel? In 2016 koos het Verenigd Koninkrijk in een referendum voor vertrek uit de EU, maar de vraag is of Nederland dat voorbeeld zou moeten volgen, nu de gevolgen negatief blijken. De meningen daarover blijven ook verdeeld.

Precies tien jaar na het Britse referendum blijkt uit onderzoek van het EenVandaag Opiniepanel onder ruim 23.000 deelnemers dat een meerderheid van de Nederlanders wil dat het land in de Europese Unie blijft. Ongeveer een kwart van de ondervraagden ziet een vertrek juist als een betere optie. Een grote meerderheid steunt het EU-lidmaatschap.

Meningen over de Europese Unie

De Brexit heeft voor het Verenigd Koninkrijk niet goed uitgepakt, vinden veel Britten. Uit verschillende Britse peilingen blijkt dat de meeste inwoners tien jaar na het Brexit-referendum namelijk terug in de Europese Unie willen. Zo blijkt uit Brits onderzoek van onderzoeksbureau Ipsos dat 52 procent van de Britten vindt dat ze terug in de EU moeten. 33 procent is nog blij met de Brexit en wil dat niet.

In een onderzoek van een andere peiler, YouGov, zeggen 6 op de 10 Britten zelfs dat de Brexit een mislukking is.

Een ‘Nexit’?

Ongeveer 27 procent van de Nederlanders staat inmiddels open voor een zogenoemde ‘Nexit’, een vertrek uit de Europese Unie. Die steun is vooral sterk onder kiezers van Forum voor Democratie, waar een overgrote meerderheid, 93 procent, voorstander is van uittreding. Ook onder PVV-stemmers is er veel steun voor een vertrek, 73 procent, al is die partij zelf minder uitgesproken. Waar FVD expliciet pleit voor een Nexit, heeft de PVV dat standpunt de afgelopen tijd niet meer actief uitgedragen, meldt het onderzoek van EenVandaag.

In de meeste andere politieke achterbannen overheerst juist de wens om in de EU te blijven. Wel is er bij kiezers van rechtse partijen zoals JA21, BBB en in iets mindere mate de VVD meer twijfel zichtbaar. Zij zijn kritischer over de Europese Unie, maar zien een vertrek niet als gewenste optie.

Kritiek op de EU

EenVandaag zocht ook de ‘waarom-vraag’ uit. Want er zijn ook mensen die uit de EU willen, maar niet tegen Europese samenwerking zijn. Sommigen vinden dat de EU nu niet goed werkt omdat de onderlinge verschillen tussen de lidstaten te groot zijn.

Zo legt een voorstander van de Nexit in het onderzoek uit: „Zolang Europa niet bereid is echt één te zijn met elkaar kan er geen EU zijn. Als benzine, sigaretten en boodschappen niet overal even duur zijn, loopt het scheef. Ook qua instroom van migranten en pensioenleeftijden verschillen landen veel te veel.”

Vooral de bemoeienis van de EU een probleem

Daarnaast wil een deel van de voorstanders van een Nexit juist mínder Europese bemoeienis. Veel mensen hebben het gevoel dat Nederlands belastinggeld naar andere landen verdwijnt en dat we er vooral regels voor terugkrijgen. „Het kost een vermogen en wij hebben niets meer te vertellen in ons eigen land”, beschrijft een deelnemer.

Meerdere ondervraagden zien de EU dan ook het liefst puur als een economische handelssamenwerking, zonder politieke lading. Een deelnemer verwoordt die wens als volgt: „Eruit, of terug naar waar de EU voor bedoeld is, een gezamenlijk handels- en economisch belang en verder minder macht over soevereine landen.”

Toch lid blijven van de EU

Toch blijft de groep die blij is met de EU groter dan de sceptici. 46 procent ziet nu vooral de positieve kanten voor Nederland, 37 procent ziet vooral nadelen.

Toch wil de meerderheid van de Nederlanders al jaren dat we in de EU blijven. Ondanks de soms stevige kritiek op de samenwerking is weggaan volgens velen geen optie. Deelnemers wijzen als reden naar de Brexit.

Ook de herverkiezing van Donald Trump leidde tot meer positiviteit over de EU. Vooral door zijn kritische houding op de NAVO vond twee derde vlak nadat Trump in 2024 was gekozen, dat de EU daardoor belangrijker was geworden voor Nederland. „De EU is een wrak, maar ik zou geen alternatief weten”, zei iemand destijds in een onderzoek van EenVandaag.

Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:

• VS gaat executie door vuurpeloton live uitzenden: ‘Eerste openbare executie in de VS in 90 jaar’
• Tom (39): ‘Mijn zoon (9) gaat alleen naar school, ook al vindt mijn ex dat onverantwoord’
• De Beleggingsrekening van Aart (58): ‘Ik heb vrijwel alles dat ik heb verdiend, belegd’
• Femke (41) betaalde 1850 euro voor een nieuwe oprit: ‘Na één flinke regenbui zakte alles weg’
• Christa Pike kan week na mislukte executie weer lopen: ‘Redelijk bij de les’

Geschreven door Livia Guldie

Livia (2002) heeft Journalistiek gestudeerd en is sinds kort gedoken in een studie Geschiedenis, met focus op politiek. Van schrijven gaat haar hart sneller kloppen, maar het begrijpelijk maken van ingewikkelde onderwerpen - van maatschappelijke kwesties tot psychologie - vindt ze het leukst, vooral als ze er zelf wat van opsteekt. En natuurlijk kent ze alle Gen Z-trends.

Reacties