In het nieuws

Mummie 'Janus' na 94 jaar weer heelhuids in Leiden

Mummie 'Janus' was in goede handen / Foto's Ciska Ackermann

Foto van 'Iris Hermans'

7 MRT 2019

En daar ging ‘Janus’ dan. Van de metropool van het noorden naar sleutelstad Leiden. De mummie die al 94 jaar in Groningen vertoefde, is nu weer terug bij zijn eigenaar.

Band

Vanzelfsprekend dat-ie hem al mist, vertelt Arjen Dijkstra, directeur van het Universiteitsmuseum. „Een mummie in je vaste collectie is heel erg bijzonder, het is toch wel iets waar we een band mee hebben als Universiteitsmuseum.”

De mummie was al bijna een eeuw in Groningen, uitgeleend door het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden. Je zou Janus best een icoon kunnen noemen van de academische geschiedenis van Groningen, beaamt Dijkstra, en hij is allesbehalve onopgemerkt gebleven. Hij speelde een grote rol in het onderwijs, schrijver W.F. Hermans schreef erover in zijn Onder Professoren - al werd hij door hem het ’spook van het Academiegebouw’ genoemd - en de studenten van toen gaven hem zijn bijnaam, afgeleid van Hadrianus, de keizer die regeerde in de tijd dat Janus leefde. Want dat is het fascinerende aan mummies, meent hij, „het gaat om echte mensen, er zit gewoon echt iemand in.”

Wie is Janus?

Een mummie met een verleden is het en lange tijd ging het verhaal de rondte dat Janus eigenlijk een vrouw was en hij bouwt de spanning even op voordat hij verder gaat... ,,Janus zou een Egyptische buikdanseres zijn geweest die zo’n tweeduizend jaar geleden leefde.” Er bleek toch iemand anders schuil te gaan onder de balsemlaag. Na uitgebreid onderzoek vol CT-scans, bleek het lichaam goed geconserveerd -,,je kon zelfs het hart zien”- en met behulp van 3D technieken kon ook het gezicht worden gereconstrueerd. Op de vraag of Janus op iemand van nu leek, moet de enthousiaste museumdirecteur lachen. ,,Het was een donkere man met kroeshaar, ik vind hem er heel stoer uitzien. Meer een voetballer dan een politicus, zeg maar, een actieve man, met een bierbuikje!” Of gewoon een buikje, verbetert hij zich, ,,maar in deze tijd zouden we dat een bierbuikje noemen.”

De wetenschapsonderzoeker was sinds woensdagochtend druk bezig met het te woord staan van pers en andere nieuwsgierigen, want sinds woensdagochtend op Instastories (@universiteitsmuseumgroningen) de filmpjes over Janus verschenen, liep het storm, ,,heel leuk om te merken dat het de mensen wat doet.”

’Mummie is fantastisch’

Merkte hij ook al tijdens de Voorjaarsvakantie toen ze een grote publieksdag organiseerden. Ook toen bleek maar weer hoe zeer Janus altijd de show steelt. ‘Ik vind Janus cool’ tot ‘de mummie is fantastisch’ stond te lezen op de beoordelingsformuliertjes die na afloop werden ingevuld. Hij snapt het ook wel, knikt de Friese Groninger die zelf al kennis met de mummie maakte tijdens zijn eigen studententijd hier. ,,Hij hoort er gewoon bij.” Maar, zo kijkt hij optimistisch vooruit, ,,we hebben in ons depot nog zo’n 100.000 andere objecten en nu is er weer ruimte voor iets nieuws.” Iets nieuw ouds dus en ze hebben al iets gevonden. Een ‘mooi archeologisch skelet’, ,,kom maar eens langs.”

Blij

Toen hij van Pieter ter Keurs, Hoofd Collecties en Onderzoek van het Leidse museum het verzoek kreeg de mummie weer terug te geven voor onderzoek, vond hij het zeker even jammer, ,,Maar ik zei natuurlijk meteen ja. We lenen vaker dingen onder elkaar uit en het teruggeven hoort er bij. We zijn heel blij dat we hem zo lang hebben mogen gebruiken.”

Hoe je een mummie ten slotte verhuist? In elk geval niet met studentenverhuizers en ook niet met de erkende verhuizers. Nee, dat is specialistenwerk, licht hij toe. ,,Een kist werd op maat gemaakt en vervolgens hebben we hem er voorzichtig ingelegd.” Het ga je goed Janus, zwaaiden ze hem uit, „en wie weet tot ziens.”

Magisch Egypte

Ze hebben al wel ‘wat ervaring’ met het vervoeren en uitpakken van kostbare objecten, geeft hij het in understatement weer, dus ja, Janus is weer veilig thuis. Al noemen ze hem hier geen Janus, maar heeft hij een nummer. Niet om het onpersoonlijk te maken, maar ze zijn niet zo van de bijnamen, zo vertelt Pieter ter Keurs van het Rijksmuseum van Oudheden.

Uit het oog, uit het hart, is het vaak, maar niet voor het Leidse museum. Ze vroegen hun mummie terug, om te monitoren -kijken hoe hij erbij staat, of ligt- en om hem met de allernieuwste technieken verder te onderzoeken, samen met andere mummies uit hun uitgebreide collectie. ,,Waar tot voorheen vraagtekens bij stonden, kunnen we nu precies reconstrueren. Of hij dunne of dikke lippen had bijvoorbeeld, of holle of bolle wangen.” Mensen maken met mummies vaak een hele persoonlijkheid eromheen, vervolgt hij, ,,ze geven hem of haar een gezicht, maar het is de vraag in hoeverre dat ook echt zo is.” En dat gaan ze dus de komende tijd uitzoeken. Het ware gezicht van Janus, of ‘Am 2-1.’

Operationeel

Hij begrijpt heel goed waarom we mummies zo mateloos interessant vinden. ,,Ze maken onderdeel uit van het magische Egypte, van de farao’s, de piramides, al die geheimen... We merken ook altijd dat onze tentoonstellingen over Egypte heel populair zijn.” Voorlopig ligt hij nog in hun depot, maar misschien dat ‘Janus’ later wel on bruikleentour naar Japan gaat, of wordt hij in Leiden zelf tentoongesteld. „We willen hem weer operationeel maken.”

Of Janus ooit weer richting de metropool van het noorden gaat? Daar staan ze zeker voor open, besluit Ter Keurs, „en wie weet zijn er nog wel andere mogelijkheden, we zullen het gaan zien.”

BEKIJK OOK


Zes doden door schietpartij in Duitse plaats Rot am See

Beeld ter illustratie / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

1 UUR

Door een schietpartij in het zuiden van Duitsland zijn zes doden gevallen. Dat heeft de politie gemeld, aldus diverse Duitse media.

De schietpartij was vrijdag in de plaats Rot am See in de deelstaat Baden-Württemberg. Er is een verdachte gearresteerd. Volgens de politie vielen de schoten in een gebouw bij het station. Twee mensen raakten gewond.

Relationeel incident


Van der Weijden gestopt met zwemmen

Maarten van der Weijden gestopt met wereldrecordpoging

Van der Weijden gestopt met zwemmen / ANP

Foto van 'Anne Kersten'

1 UUR

Maarten van der Weijden is na ruim 18 uur gestopt met zwemmen. Het is hem niet gelukt het wereldrecord 24 uur zwemmen te verbeteren.

Dat bevestigt zijn woordvoerder aan Metro. Van der Weijden moest meer dan 101,9 kilometer zwemmen, en had rond 13.30 uur bijna 80 kilometer in armen en benen. De olympisch kampioen kreeg het zwaarder en zwaarder en het record verbreken was uiteindelijk niet meer haalbaar. Hij was „fysiek echt op", laat zijn woordvoerder weten. „In de laatste twee uur was het verval groot. Hij heeft geknokt en alles gegeven, maar fysiek ging het niet meer."

Op de livestream, die door 24 uur zwemmen Maarten van der Weijden Foundation in stand werd gehouden, staat: kijkers, donateurs, publiek en alle anderen die deze recordpoging van Maarten hebben mogelijk gemaakt: bedankt!


Geen extra opvang onderwijsstaking: 'Rek is eruit'

Geen extra opvang onderwijsstaking: 'Rek is eruit'

Geen extra opvang onderwijsstaking: 'Rek is eruit' / ANP

Foto van 'Anne Kersten'

2 UUR

Op donderdag 30 en vrijdag 31 januari gaat er weer gestaakt worden door het onderwijs. In tegenstelling tot vorige stakingen is er bij de kinderopvang nagenoeg geen ruimte meer om ouders te hulp te schieten. „De grenzen van wat mogelijk is zijn bereikt.”

Net als in het onderwijs, kampt ook de kinderopvang met flinke tekorten. Volgens woordvoerder van Brancheorganisatie Kinderopvang René Loman gaat het momenteel om ruim 3000 vacatures: „Dat zijn er zelfs meer dan nu in het onderwijs openstaan.” Daar staat momenteel 2400 vacatures open, vertelt Loman. Hoewel ze ouders heel graag tegemoet willen komen, is de rek eruit.

Dat blijkt uit een enquête die de brancheorganisatie heeft gehouden onder hun de ruim 900 leden. Een derde geeft aan met dusdanige krapte te kampen, dat extra opvang tijdens de onderwijsstaking niet mogelijk is.


Regering-Trump gaat 'geboortetoerisme' inperken
Likeability of5

Regering-Trump gaat 'geboortetoerisme' inperken

Een Amerikaans paspoort. / EPA

Foto van 'Metro'

3 UUR

De regering-Trump heeft nieuwe maatregelen aangekondigd wat betreft het tegengaan van immigratietoerisme. 

Daarbij gaat het specifiek om het geboortetoerisme. De strengere visumvoorwaarden moeten voorkomen dat vrouwen speciaal naar de Verenigde Staten afreizen met enkel als doel daar te bevallen, zodat hun kind de Amerikaanse nationaliteit krijgt.

Legitieme reden


like
user_ea54b30544394f14d8c1bd9b380c7cf0ff182d02_avatar

Drie doden bij huisbrand in Duiven
Likeability of3

Drie doden bij huisbrand in Duiven

Bij een brand in een woning in het Gelderse Duiven is een derde dode gevonden. / ANP

Foto van 'Metro'

VANDAAG, 11:32

Bij een brand in een woning in het Gelderse Duiven is vrijdagochtend een derde dode gevonden. Het gaat om een huis aan de Roodwilligenstraat.

Volgens De Gelderlander werd vrijdagochtend even na 08.00 alarm geslagen door een voorbijganger. Buren probeerden vervolgens de bewoners te wekken.

Om 08.30 haalde brandweer een bewoner uit de woning. Daarna werd nog gezocht andere personen die zich mogelijk in het huis zouden bevinden.


sad
user_ea54b30544394f14d8c1bd9b380c7cf0ff182d02_avatar

Nederlanders actief op gehackt forum voor neonazi’s
Likeability of3

Nederlanders actief op gehackt forum voor neonazi’s

Nederlanders actief op gehackt forum voor neonazi’s. / Unsplash

Foto van 'Metro en ANP'

VANDAAG, 10:24

Nederlandse rechts-extremisten waren jarenlang actief op een internationaal, fascistisch webforum dat wordt gelinkt aan een gewelddadige neonazi-groep en enkele moorden in de VS.

De Nederlanders probeerden er een nieuwe organisatie op te zetten en gingen tekeer tegen homo’s, joden en moslims. Dat schrijft het AD vrijdag.

Besloten webforum


dislike
user_ea54b30544394f14d8c1bd9b380c7cf0ff182d02_avatar

Rechtszaak omdat vrouw thuis topless rondliep
Likeability of3

Rechtszaak omdat vrouw thuis topless rondliep

Rechtszaak omdat vrouw thuis topless rondliep / Colourbox

Foto van 'Metro'

VANDAAG, 10:15

Het moment dat je thuiskomt na een lange dag werken en éindelijk je bh uit kan doen. Een vrouw uit het Amerikaanse Utah zal voortaan wel twee keer nadenken voor ze haar bovenlijf thuis ontbloot.

De vrouw in kwestie was met haar man aan het klussen in de garage. Om te voorkomen dat hun kleding vies zou worden, hadden ze hun shirts uitgetrokken. Op zich geen probleem zou je denken, maar op dat moment kwamen de drie kinderen (tussen de 9 en 13 jaar oud) van haar man binnen lopen.

De ex (en moeder van de kinderen) was niet gediend van de plotselinge les over het menselijk lichaam en diende een klacht in, schrijft het CBS. De ontblootte vrouw probeerde nog uit te leggen dat ze zichzelf een feminist vindt en een punt wilde maken dat iedereen in zijn of haar huis zou mogen rondlopen zoals zij dat willen, maar dat baatte niet.


dislike
user_ea54b30544394f14d8c1bd9b380c7cf0ff182d02_avatar

Briljant bedrijfsplan: Photoshop-held wist exen uit foto's

Soms is het toch geen ware liefde / Pexels

Foto van 'Metro'

VANDAAG, 09:19

Het lijkt nog ver weg dat we net als in de film Eternal Sunshine of the Spotless Mind onze herinneringen kunnen laten wissen. Maar je kunt nu wél vrij makkelijk je ex uit alle foto's waar jullie samen opstaan laten halen.

Op Twitter biedt een vrouw die goed overweg kan met Photoshop namelijk haar diensten aan. Voor een tientje photoshopt ze je ex uit een foto waar jullie samen opstaan. Je ex zit dan misschien nog wel in je hoofd, je hoeft in elk geval niet tegen zijn of haar hoofd aan te kijken elke keer dat je door je foto's scrollt.

Een kleine twee weken geleden plaatste Circe - zoals ze zichzelf op Twitter noemt - een bericht met dat ze voor een tientje je ex wegshopt uit foto's. Daar hadden heel wat twitteraars toch wel oren naar: het bericht is inmiddels duizenden keren geliked en geretweet.


Likeability of6

Sudoku van de dag

Foto van 'Metro'

VANDAAG, 09:00

Speel hier elke dag gratis een uitdagende Sudoku, aangeboden door Denksport. De Sudoku werkt als volgt: vul het diagram zo in, dat in elk blok van 3x3 vakjes de getallen 1 tot en met 9 één keer voorkomen.


likelove
user_025c4c0ef950b5c1bb712ce3b6799df36b85ba8a_avataruser_2895189b950331c781bc37ce073361230ac0b69c_avataruser_e873a16bc9365ca54e429854a44c5ab39150346d_avatar

+3


Likeability of3

EU tekent verdrag voor Brexit

Beeld ter illustratie / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

VANDAAG, 08:44

Het heeft jaren geduurd, maar het moment is toch daar. De Europese Unie tekent vrijdagochtend een verdrag over het vertrek van Engeland uit de EU.

Voor het eerst in het bestaan van de EU wordt een verdrag over het vertrek van een lidstaat getekend. EU-president Charles Michel zet tijdens een korte ceremonie in Brussel namens de nog 27 lidstaten zijn naam onder het scheidingspapier. Voor het dagelijks EU-bestuur doet Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen dat.

Na de ceremonie gaat het originele document volgens ingewijden naar Londen, waar het door de Britse regering wordt getekend en teruggestuurd. De overeenkomst was tot nu toe slechts met „een handdruk", aldus betrokkenen, met de Britse premier Boris Johnson op een EU-top bezegeld.


dislike
user_ea54b30544394f14d8c1bd9b380c7cf0ff182d02_avatar

25 doden door coronavirus in China

Autoriteiten sluiten een winkelcentrum af waar het virus is gedetecteerd / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

VANDAAG, 08:24

In China zijn inmiddels 25 mensen overleden aan de gevolgen van het coronavirus. Het aantal patiënten bij wie het virus is vastgesteld, is opgelopen naar 830, melden Chinese staatsmedia vrijdag.

De Chinese overheid sprak eerder van ongeveer 650 bevestigde gevallen. Van 1072 mensen wordt vermoed dat ook zij besmet zijn. De gezondheidsautoriteiten onderzoeken hen, zeiden Chinese staatsmedia vrijdag.

Openbaar vervoer stilgelegd


Jostiband gaat voor wereldrecord onderwaterconcert

Klinkt misschien wel wat doffer onderwater, die tamboerijn / Foto door Hans Doderer

Foto van 'Iris Hermans'

VANDAAG, 08:15

Jostiband gaat voor nieuw Guinness World Record met een onderwaterconcert tussen de 500 vissen, en met Frans Bauer.

Duikschool Aqua Sub, waar onder andere duiktherapie wordt gegeven, nodigde de leden van de Jostiband uit voor een proefduik en van het een kwam het ander. „Waarom nemen we niet ons instrument mee onder water?” stelde een bandlid voor, waarna ‘recordpoging onderwaterconcert door mensen met een beperking’ werd geopperd. Laten we het gewoon doen, dachten ze, „zoiets bijzonders past bij de Jostiband.” Want ‘Iedereen is bijzonder’ luidt ons motto, vertelt orkestleider Lyan Verburg. Ook zij duikt zaterdag gehuld in een duikpak en met fles achterop het aquarium vol vissen in van indoor snorkel- en duikcentrum Todi in Beringen (België) waar de recordpoging plaatsvindt.

Foto door Hans Doderer


Van der Weijden staat er goed voor in recordpoging

Van der Weijden staat er goed voor halverwege recordpoging

Maarten van der Weijden doet een nieuwe recordpoging / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

VANDAAG, 07:59

Zwemmer Maarten van der Weijden staat er halverwege zijn recordpoging goed voor. Hij heeft de nacht van donderdag op vrijdag goed doorstaan, zegt zijn woordvoerder.

De olympisch kampioen op de 10 kilometer in het open water van 2008 trekt sinds donderdagavond 19.00 uur baantjes in zwembad De Warande in Oosterhout in een poging het wereldrecord 24 uur zwemmen te verbeteren.

Minimaal 102 kilometer zwemmen


Likeability of3

Beelden van minstens 400 beveiligingscamera's te bekijken

De beelden van honderden camera's zijn te zien / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

VANDAAG, 07:49

Er zijn beelden van minstens vierhonderd Nederlandse beveiligingscamera's te bekijken voor iedereen. Onderzoeksjournalisten konden onder meer meekijken in een behandelkamer van een orthodontist.

Dat meldt het datajournalistieke platform Pointer (KRO-NCRV) na onderzoek. Ook konden de journalisten meekijken met een fysiotherapeut in het midden van Nederland, de kinderhoek van een Overijsselse bibliotheek en een villa in Het Gooi.

Exacte locaties


dislike
user_ea54b30544394f14d8c1bd9b380c7cf0ff182d02_avatar

Heel Holland telt: staat de vertrouwde merel eindelijk weer in top 3?

Staat de merel straks weer in de top 3? / Jelle de Jong

Foto van 'Iris Hermans'

VANDAAG, 07:00

„We vermoeden dat er een pimpelmeesinvasie is”, zegt Marieke Dijksman van de Vogelbescherming op bijna mysterieuze toon. Ze heeft het onder meer vernomen van hun vaste tuintellers, „en het is een goed broedseizoen geweest.”

Naast hun vaste, zitten de komende drie dagen tienduizenden andere tellers een half uur, want zo lang duurt de telling, aan hun raam gekluisterd. In volle focus, met het vogellijstje en eventueel een verrekijker in de aanslag. „Je wordt er heel erg zen van.”


Lees de Metro van 24 januari nu al online

Foto van 'Metro'

GISTEREN

Wil jij ook je dag goed beginnen met een gloednieuwe Metro? Morgen is hij in de bakken van bijna alle treinstations te vinden, maar online kun je hem ook alvast lezen. Fijn, voor als je niet kan wachten op deze kersverse editie.

In de krant van vrijdag hebben we het over het vaste contracten. Ze lijken steeds zeldzamer te worden en dat is een slechte zaak. Dat vindt althans de commissie die zich over de Nederlandse arbeidsmarkt gebogen heeft.

Verder blijkt dat de EHBO-koffer lang niet altijd op orde is. Metro vertelt je hoe je de kit het beste kunt vullen en wat er echt niet kan ontbreken.


James Corden blijkt niet zelf te rijden tijdens Carpool Karaoke

James Corden rijdt niet tijdens Carpool Karaoke

James Corden blijkt niet zelf te rijden tijdens Carpool Karaoke. / ANP

Foto van 'Metro en ANP'

GISTEREN

Fans van James Corden zijn een illusie armer. De presentator houdt kijkers van Carpool Karaoke al jaren voor de gek.

De auto waarin hij met een beroemdheid rondrijdt terwijl er liedjes worden gezongen, bestuurt hij namelijk niet zelf. Op een video die een fan op Twitter deelde, is te zien dat de auto tijdens de opnames van het razend populaire onderdeel van The Late Late Show op extra wielen staat en wordt voortgetrokken door een vrachtwagen.


Wetenschappers maken slangengif in lab

Wetenschappers maken slangengif in lab

Een slang. / Unsplash

Foto van 'Metro en ANP'

GISTEREN

Onderzoekers hebben gifklieren van slangen laten groeien en slangengif laten produceren in een lab.

Slangengif kan een bron voor medicijnen zijn, maar het 'melken' van echte slangen is natuurlijk een hachelijke onderneming.

Experts uit Utrecht, Leiden, Liverpool en Amsterdam verzamelden gifklieren van negen verschillende slangen, waaruit ze miniatuurversies van deze organen kweekten.


We hebben onze EHBO-koffertje niet op orde

We hebben ons EHBO-koffertje niet op orde

Foto: Colourbox

Foto van 'Erik Jonk'

GISTEREN

Het is hoog tijd dat we allemaal eens de kast in duiken om te bekijken of de EHBO-kit wel op orde is.

Heb jij een sterk verouderde verbanddoos met wat oude pleisters, een bot schaartje en nog steeds een flesje jodium terwijl dat er al tien jaar niet in thuishoort? Je bent niet de enige. Livis, opleider in EHBO- en BHV-cursussen, riep donderdag spontaan tot de eerste ‘Nationale Check Je EHBO-kit Dag’ uit. Een dag – dat mag vrijdag of in het weekend natuurlijk ook – om je verbanddoos eens te checken. En of die er überhaupt wel staat.

Veel kinderen gewond