Jessica Heijmans
Jessica Heijmans Nieuws 5 jul 2017 / 10:14 uur

‘Hormoonspiraal bezorgde me hartkloppingen’

Een hormoonspiraaltje heeft bij vele vrouwen mogelijk ongewenste bijwerkingen. Uit onderzoek van het Erasmus MC blijkt dat vrouwen met dit anticonceptiemiddel een verhoogde stressrespons hebben. En dat terwijl wordt gesuggereerd dat de hormonen die het Mirena-spiraaltje afgeven, enkel in de baarmoeder werken.

Hoewel de pil nog steeds de meestgebruikte anticonceptiemethode is, verliest het middel aan terrein. Vooral het spiraaltje lijkt in opmars. Naar schatting gebruikt meer dan 12 procent van de vrouwen tussen 18 en 45 jaar een hormoonspiraaltje. Niet zo gek, want het hormoonspiraaltje belooft vijf jaar bescherming tegen zwangerschap en veel vrouwen worden niet tot nauwelijks meer ongesteld worden tijdens het gebruik. Er is echter (in ieder geval) één opvatting die niet lijkt te kloppen: het hormoon wordt niet alleen lokaal, in de baarmoeder, afgegeven.

Stress

Met de studies wordt niet betoogd dat het hormoonspiraaltje slechter of beter is dan bijvoorbeeld de pil. Maar, zo stelt onderzoeker Jurate Aleknaviciute, er zijn tegenwoordig veel keuzemogelijkheden in anticonceptie. „Het is belangrijk dat vrouwen de juiste informatie krijgen op het moment dat ze anticonceptie willen”, aldus Aleknaviciute. „De belangrijkste boodschap van ons onderzoek is dat momenteel wordt gesuggereerd dat het Mirena-spiraaltje een lokaal werkend product is. Dit staat onder andere in de bijsluiter, en dit wordt daardoor ook door huisartsen en gynaecologen aangegeven. Maar op basis van onze bevindingen, blijkt dat deze hormonen niet lokaal worden afgegeven.”

De hormonen blijven niet alleen in de baarmoeder, maar gaan door het hele lichaam heen, inclusief de hersenen, vertelt Aleknaviciute. Vrouwen met dit anticonceptiemiddel hebben hogere cortisolwaarden en een hogere hartslag tijdens stresstesten dan vrouwen die andere vormen van anticonceptie gebruiken. „In diverse studies met stresstaken wordt aangetoond dat wanneer je onder stress staat en een spiraaltje gebruikt, er significant verhoogde cortisolwaarden te zien zijn.” En dat kan flinke gevolgen hebben: langdurige chronische stress kan leiden tot psychische aandoeningen zoals depressie en concentratieproblemen, schrijft het Erasmus MC.

‘Het klonk zo goed’

Uit een oproep van Metro om ervaringen met het hormoonspiraaltje te delen, blijkt hoezeer de kwestie leeft bij (jonge) vrouwen. Voor diverse vrouwen waren de resultaten van het onderzoek herkenbaar. „Een spiraaltje leek zo relaxed: vijf jaar geen gedoe, niet overal je pil mee naartoe slepen en minder tot niet meer ongesteld. Top toch?”, begint Cheyenne haar verhaal. „Het zetten ging prima, maar sindsdien was ik wel steeds vaker moe, opgefokt en onrustig. Op een gegeven moment kreeg ik daar ook hartkloppingen bij. Ik ben altijd gezond geweest en vrij fit, dus dit kwam uit het niets.”

Toen ze bij de dokter aanklopte, kreeg Cheyenne eerst geen gehoor: die dacht dat het psychisch was en bestempelde het als onzin. „Er zitten immers minder hormonen in en die zouden volgens hem alleen lokaal effect hebben.” Na diverse malen langs een psycholoog te zijn geweest zonder uitkomst, besloot ze dat het spiraaltje eruit moest. „Sindsdien zijn de klachten langzaamaan minder geworden. Echter ben ik nu wel heel gevoelig voor hormonen, ik heb erna nog de ring en weer de pil geprobeerd, maar ook van deze hormonen had ik nu veel meer last. Sinds 1,5 jaar ben ik nu dus hormoonvrij en wil ik geen hormonen meer.”

Ook Manon is opgelucht dat het spiraaltje niet meer in haar lichaam zit. Ze had diverse klachten, zoals constante bloedingen, ontstekingen en zelfs nachtmerries dat ze aan het bevallen was, maar het was pas toen haar spiraal eruit was dat ze echt doorhad wat het met haar deed. „Ik voelde mij zo opgelucht, zowel lichamelijk als geestelijk. Opeens verdween de zware druk op mijn schouders. Alsof donkere wolken plaatsmaakten voor een helder blauwe lucht. Het is pas toen dat ik door had hoe langzaam en stiekem deze klachten er waren ingeslopen en hoe heftig de effecten zijn geweest op mijn leven.”

‘Voordelen wegen zwaarder’

Maar, zo blijkt maar weer uit de ervaringen van vrouwen die reageerden, welke vorm van anticonceptie je het beste kunt gebruiken, verschilt per persoon. Zo vertelt Sandra aan Metro dat zij het hormoonspiraaltje juist wel een fijne oplossing vindt. „Toen ik aan de pil was, had ik een allergische reactie. Ik had zoveel pijn dat ik soms echt lag te creperen in mijn bed. De Mirena-spiraal was het eerstvolgende middel dat ik probeerde en hoewel het inbrengen zeker niet fijn was, vind ik de voordelen zwaarder wegen”, aldus Sandra. „De pijn verdween, het blijft tot 5 jaar zitten, ik heb er geen omkijken en heb ook niet het idee dat ik mij anders voel of meer stress ervaar.”

Anoek benadrukt eveneens haar tevredenheid met het middel. „Met de meeste middelen ervaar ik veel bijwerkingen (pijnstillers, medicatie, pil), maar ik heb geen bijwerkingen die ik kan toeschrijven aan de spiraal”, vertelt ze. „Ik ging op mijn zestiende aan de pil vanwege mijn hevige menstruatieklachten. Die werden niet minder, alleen had ik in plaats van extreme buikpijn veel meer last van stemmingswisselingen, ook buiten mijn menstruatieperiode. Het duurde lang voordat ik erachter kwam in welke mate dit door de pil kwam (naast puberteit en psychologische klachten gerelateerd aan ADD).”

Toen ze stopte met de pil, ging het iets beter met de stemmingswisselingen, maar de pijn werd erger. Op aanraden van haar dokter nam Anoek daarom een hormoonspiraaltje. Al snel werd de menstruatie minder en ging het veel beter met de stemmingswisselingen. Hoewel laatstgenoemde verschijnselen nog wel aanwezig zijn, merkt Anoek het verschil. „Ik heb niet langer het gevoel dat ik eens in de vier weken een compleet ander persoon ben.”

Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.

Reageer op artikel:
‘Hormoonspiraal bezorgde me hartkloppingen’
Sluiten