Noelia Romero Cabrera
Noelia Romero Cabrera Nieuws 21 mrt 2017
Leestijd: 3 minuten

Stamceldonors gezocht: wie wil er levens redden?

Jongeren die in 2016 achttien jaar zijn geworden, krijgen deze week een brief thuis met de vraag: word jij donor, ja of nee? Dit jaar is het voor het eerst dat ook de optie tot stamceldonatie wordt genoemd in die brief. Maar wat is stamceldonatie eigenlijk en waarom zou je je aanmelden als donor?

Waarom is het dit jaar voor het eerst in een oproep aan nieuwe 18-jarigen?

Stamceldonatie is iets anders dan orgaandonatie. Stamcellen doneren kan alleen tot je vijftigste en bovendien gebeurt donatie als de donor nog leeft, in tegenstelling tot veel orgaandonaties. Uit onderzoek blijkt dat stamcellen van jonge donors beter aanslaan bij patiënten.

Wat is stamceldonatie?

Stamcellen zitten in je beenmerg. Deze stamcellen zorgen ervoor dat er nieuwe cellen worden aangemaakt in je lichaam. Patiënten met bijvoorbeeld leukemie hebben bloedstamcellen die niet meer goed functioneren. Met een stamceltransplantatie worden de eigen stamcellen vervangen door die van iemand anders: het immuunsysteem wordt dan als het ware opnieuw opgestart, zodat er opnieuw stamcellen kunnen worden aangemaakt. Stamceltransplantatie is vaak een levensreddende optie voor een patiënt en kan voor leukemiepatiënten zelfs de allerlaatste redding zijn.

Hoe werkt stamceldonatie?

Als donor is het relatief eenvoudig: je geeft je op als donor en krijgt een oproep als jouw stamcellen matchen met een patiënt. Dan volgen onderzoeken om te bepalen of je daadwerkelijk geschikt bent – of je bijvoorbeeld niet zelf ziek bent. Per jaar wordt ongeveer 1 op de 1000 geregistreerden opgeroepen. Daarna kun je stamcellen doneren. Dat kan op twee manieren: via een operatie waarbij de stamcellen direct uit je beenmerg worden gehaald of via je bloed, de meest gebruikte manier. Voor beide opties hoef je slechts één dag naar het ziekenhuis. Ziek word je er als donor niet van: je kunt er wat spierpijnachtige verschijnselen aan overhouden en wat vermoeid zijn achteraf. Je krijgt hier als donor overigens niet voor betaald: je krijgt wel een onkostenvergoeding en de dag dat je in het ziekenhuis bent en eventueel moet herstellen, krijg je doorbetaald.

Waarom is stamceldonatie zo belangrijk?

Lees ook: Dood Bade (4) schokt Turkse gemeenschap

Een stamceltransplantatie wordt bij steeds meer ziekten van het bloed en het beenmerg ingezet. Jaarlijks worden wereldwijd tienduizenden patiënten op deze manier behandeld. Het is lastig om geschikte donors te vinden: maar 30 procent van de patiënten vindt een geschikte donor binnen de eigen familie, de rest moet van daarbuiten hulp krijgen. Nog geen 5 procent daarvan komt uit Nederland. De kans dat een willekeurige patiënt matcht met een willekeurige donor is 1 op 50.000. Bij een op de vijf patiënten wordt geen passende match gevonden.

Hoeveel donors zijn er in Nederland?

Nederland had tot 1 januari 2016 zo’n 82.000 stamceldonors. Tot 2013 meldden zich jaarlijks 4000 mensen zich aan. Minister Schippers is vorig jaar samen met stichting Matchis een campagne begonnen om stamceldonors te werven. Sindsdien zijn er 58.000 nieuwe aanmeldingen bijgekomen. Nederland heeft nu zo’n 150.000 donors. Veel is dat niet: in Duitsland staat 6 procent van de bevolking geregistreerd als donor. Er zijn wereldwijd ongeveer 27,6 miljoen stamceldonors die allemaal verzameld zijn in een internationaal, anoniem, bestand: het Bone Marrow Donors Worldwide (BMDW). Van alle in Nederland ingeschreven stamceldonors, geven er ongeveer vijftig per jaar ook daadwerkelijk stamcellen af.

Lees ook: 5000 Nieuwe stamceldonors na uitzending RTL-Nieuws

Hoe kan ik donor worden?

Aanmelden kan bij stichting Matchis. Je krijgt dan de registratieformulieren thuis gestuurd en jouw gegevens worden opgenomen in het wereldwijde bestand van BMDW.

Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.

Het beste van Metro in je inbox

Meld je aan voor onze nieuwsbrief en ontvang twee keer per week een selectie van onze mooiste verhalen.

Reageer op artikel:
Stamceldonors gezocht: wie wil er levens redden?
Sluiten