Lisa Vermeij
Lisa Vermeij Nieuws 30 sep 2016 / 11:44 uur

‘Zwarte Piet is in strijd met kinderrechten’

Volgens de Kinderombudsman is Zwarte Piet in strijd met het Kinderrechtenverdrag. Het figuur kan bijdragen aan pesten, uitsluiting of discriminatie. Dat blijkt uit onderzoek van de Kinderombudsman.

De aanleiding voor het onderzoek zijn klachten van kinderen zelf. Margrite Kalverboer is sinds 2016 Kinderombudsman en kreeg meerdere klachten binnen van kinderen die zich gediscrimineerd voelden. Als er klachten binnenkomen, kan de Kinderombudsman besluiten om een onderzoek in te dienen. In 2014 kwamen er ook al klachten binnen, maar de afgelopen jaren is het aantal klachten toegenomen. Daarop besloot Kalverboer een onderzoek te starten. „Kinderen vertellen dat sinds volwassenen zich bezighouden met de discussie, het ook lijkt alsof er meer gediscrimineerd wordt”, vertelt Kalverboer aan Metro.

Margrite Kalverboer. Foto: ANP

Concrete vormen van discriminatie

De Kinderombudsman heeft zo’n 20 klachten gekregen van zowel donkere als blanke kinderen. Donkere kinderen stellen rondom het Sinterklaasfeest meer gediscrimineerd te worden. Voor haar onderzoek heeft Kalverboer met tientallen kinderen gesproken in de leeftijd van 10 tot 16 jaar. Tijdens deze gesprekken hoorde zij hele concrete vormen van discriminatie. „Ik sprak een kind dat vertelde dat hij tijdens het Sinterklaasfeest werd uitgescholden voor zwarte aap of zwarte piet. Een ander kind vertelde dat een leraar na het bekijken van een sinterklaasfilm riep: ‘Alle zwarte kinderen zijn dieven.’” Deze uitspraken komen voornamelijk van donkere of getinte kinderen. Maar volgens Kalverboer hebben ook blanke kinderen er last van, omdat zij merken dat hun donkere vriendjes of vriendinnetjes zich gekwetst voelen.

Oplossing

De Kinderombudsman adviseert dan ook om Zwarte Piet zo aan te passen dat gekleurde kinderen er geen last meer van hebben en dat ieder kind zich veilig en goed voelt bij het sinterklaasfeest. De oplossing hoeft niet al te ingewikkeld te zijn. „Door Zwarte Piet te ontdoen van discriminerende en stereotyperende kenmerken kan er van hem een figuur worden gemaakt die recht doet aan het plezier dat zovelen beleven aan de sinterklaastraditie en die tegelijk in overeenstemming is met de rechten van alle kinderen in Nederland”, valt te lezen in het rapport. Met deze stereotyperende kenmerken worden onder andere de grote oorringen, kroeshaar en dikke lippen bedoelt. Een paar kleine aanpassingen in het uiterlijk van Zwarte Piet zouden al genoeg zijn. Volgens Kalverboer hebben kinderen verder niet heel veel wensen, Zwarte Piet mag verder alle kleuren hebben. De Kinderombudsman stelt voor dat er op scholen wordt overlegd met de kinderen om te bepalen wat de wensen zijn.

Regenboog piet. Foto: ANP

Volwassenen domineren discussie

Volgens Kalverboer moeten de pijnlijke klachten rondom discriminatie van kinderen zeker serieus worden genomen, maar toch hoopt ze dat er niet opnieuw een verhitte discussie ontstaat. Dat is volgens haar namelijk niet waar kinderen op zitten te wachten. Alle kinderen die Kalverboer heeft gesproken laten weten dat ze hopen dat volwassen een keer stoppen met de eindeloze discussie over Zwarte Piet. „Volwassenen voeren de discussie over de ruggen van de kinderen, waardoor de meningen van kinderen niet gehoord worden”, stelt Kalverboer.

Of het rapport direct consequenties heeft voor het komende sinterklaasfeest, is nog niet duidelijk.

Kinderen willen niet nog meer demonstraties. Foto: ANP

Bedreiging

Vrijdagochtend vertelde Kalverboer al aan Metro dat zij haar mail vandaag maar heeft uitgezet. Later op de dag bleek die angst niet geheel ongegrond. Haar woordvoerster laat aan het ANP weten dat de Kinderombudsman tientallen ,,hele nare boodschappen” heeft gekregen na haar vrijdag gepubliceerde rapport dat Zwarte Piet aangepast moet worden. Of de Kinderombudsman aangifte gaan doen, is nog niet duidelijk.

Kinderombudsman

De Kinderombudsman helpt de rechten van kinderen en jongeren te beschermen en controleert deze ook bij niet overheidsinstanties zoals scholen, kinderopvang, jeugdzorginstanties en de gezondheidszorg. Margrite Klaverboer volgde Marc Dullaert in 2016 op als Kinderombudsman. Zij adviseert kinderen en jongeren over hoe ze voor hun rechten kunnen opkomen.

Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.

Reageer op artikel:
‘Zwarte Piet is in strijd met kinderrechten’
Sluiten