Anne-Fleur Pel
Anne-Fleur Pel Nieuws 9 mei 2016 / 06:00 uur

’Arrestatie Ebru puur voor Turkse bühne’

Nederland en Europa moeten de druk op Turkije opvoeren, anders kan het nog lang duren voordat Metro-columniste Ebru Umar bevrijd wordt van haar landarrest. „De rechtspraak in Turkije is doodsbang iets verkeerds te beslissen dat mogelijk verkeerd valt bij de politieke leiders en gaat niets doen, dus moet Nederland iets doen. Deze patstelling moet doorbroken worden”, zegt Lily Sprangers, als Turkije-deskundige verbonden aan de Universiteit Leiden.

Umar heeft al ruim twee weken landarrest in Turkije. De Nederlandse van Turkse komaf wordt er in ieder geval van verdacht president Erdogan in tweets te hebben beledigd. De officiële aanklacht is nog niet geformuleerd. „Er bestaat geen onafhankelijk rechtspraak in Turkije”, zegt Sprangers. „Daarom durft de rechterlijke macht geen beslissing te nemen in de zaak van Ebru. De beslissers zijn als de dood dat wat ze doen verkeerd valt.”

‘Turkse bühne’

Volgens Sprangers is het landarrest van Umar „puur voor de Turkse bühne”. „Erdogan zegt eigenlijk: zie ons Europa eens een lesje leren. Nederlandse Turken die kritisch zijn op Erdogan en naar Turkije op reis gaan, hoeven waarschijnlijk niet bang te zijn dat zij bij de grens naar huis worden gestuurd. Dat hun eigen familie op grote schaal wordt weggestuurd, zullen de Turken niet accepteren.”

Dat individuele vrijheden worden beperkt is echter voor veel Turken acceptabel. De angst voor terrorisme van IS vanuit Syrië en Irak en de Koerden in eigen land is alom aanwezig. Sprangers: „Staatsveiligheid weegt zwaarder dan individuele vrijheden. Van dit gevoel maakt Erdogan gebruik. Het overgrote deel van de bevolking ziet in Erdogan de man die alles wel in orde voor ze maakt.”

Terreur

Erdogan liet vrijdag dan ook weten de terreurwetgeving, die hij gebruikt om critici aan te pakken, niet aan te zullen passen om zo tot een vluchtelingenakkoord tussen Europa en Turkije te komen. Eerder leek Turkije hiertoe wel bereid te zijn als daar tegenover staat dat de visumplicht voor Turken wordt opgeheven. Europa bewoog mee.

Nu lijkt Erdogan de deal op te blazen. Maar volgens Sprangers was vanaf het begin van zowel de Europese als van de Turkse kant duidelijk dat dit akkoord er nooit kans van slagen had. „Het is je reinste volksverlakkerij. Het is onuitvoerbaar. De visumplicht opheffen is niet haalbaar. De Duitse bondskanselier Merkel omhelsde het akkoord om in eigen land de politieke druk van de vluchtelingenproblematiek te halen en premier Rutte wilde als EU-voorzitter scoren. De Turkse bevolking heeft van de vluchtelingen nog weinig last. Erdogan heeft deze deal nooit gewild. Hij probeert het akkoord nu op te blazen en de schuld in de schoenen van Europa te schuiven.”

Politieke slachtoffers

De toenadering van Turkije richting Europa is volgens Sprangers verder weg dan ooit. De EU-gezinde premier Davutoglu stapte vorige week op nadat hij het op belangrijke punten niet eens kan worden met Erdogan en Sprangers ziet hem als „het eerste slachtoffer van de aanstaande politieke crisis”. „Het is afwachten of in Europa slachtoffers gaan vallen. Je krijgt straks een circus van het toeschuiven van zwarte pieten. Niemand wil de schuld krijgen van het opblazen van het vluchtelingenakkoord. Maar Europa moet de rug recht houden en laten zien dat er niet met hen te sollen valt.”

Volgens Sprangers vertegenwoordigt Erdogan een groepering die doet alsof Europa lid wordt van Turkije en niet andersom. „Hij is boos dat Europa dit niet ook zo ziet. Het is met de democratie in Turkije slechter gesteld dan zes jaar geleden.”

Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.

Reageer op artikel:
’Arrestatie Ebru puur voor Turkse bühne’
Sluiten