Wouter van Loon
Wouter van Loon Entertainment 31 mrt 2017 / 06:32 uur

Ook politici benieuwd: Wie gaat Lubach nu aanpakken?

We gaan hem missen: zondag is de laatste aflevering van dit seizoen van Zondag met Lubach. Een bijzonder succesvol seizoen – het ene na het andere item ging viral, soms de hele wereld over. Wat is zijn geheim?

In de allereerste aflevering scoorde Lubach al een wereldwijde hit met zijn ‘Netherlands second’-video, waarin hij ons land voorstelt aan Donald Trump. Daarna was heel Nederland politici aan het verzorgen in de Kamergotchi-app. Het zal best even wennen zijn, een week zonder Arjen Lubach, want hij bepaalt regelmatig waar we de volgende dag over praten.

Meer dan een grap

Ja, natuurlijk, Zondag met Lubach is satire. Maar Lubach wordt door zijn kijkers heel serieus genomen, denkt Mark Boukes, die aan de Universiteit van Amsterdam onderzoek doet naar de invloed van satirische tv-programma’s. „We kennen natuurlijk al Kopspijkers en LuckyTV, maar die programma’s zijn vaak luchtiger, en daar is het puur om de grap te doen. Lubach en zijn team doen onderzoek en verdiepen zich goed in de onderwerpen. Lubach maakt bovendien niet alleen grappen, hij wil ook serieus een verhaal vertellen en lijkt soms oprecht boos.”

Door een combinatie van grappen, goed onderzoek en doordat Lubach echt overkomt, weet hij een heel breed publiek aan te spreken, ondanks dat het vaak over complexe onderwerpen gaat. Bijvoorbeeld over TTIP, het omstreden handelsverdrag tussen de EU en de Verenigde Staten.

„Ik probeerde al een hele tijd aandacht voor TTIP te vragen”, vertelt minister Lilianne Ploumen van Buitenlandse Handel aan Metro. „Ik schreef dan een opiniestuk, maar daar was geen krant in geïnteresseerd. Toen Lubach er aandacht aan besteedde, ontstond er plotseling een debat, er werden meer Kamervragen gesteld. Ik wilde het omstreden arbitragesysteem al aanpassen, en nu kon ik ook met een stevigere onderhandelingspositie naar Brussel: kijk, in Nederland er veel onrust over, dus dat moet worden veranderd.”

Ophef

De echtgenoot van minister Edith Schippers stapte zelfs op na een uitzending van Zondag met Lubach. Schippers is minister voor Volksgezondheid, haar man is adviseerde zorgverzekeraars. Belangenverstrengeling, aldus Lubach. „Ik was hier een jaar voor het item van Zondag met Lubach al mee bezig”, stelt SP-Kamerlid Renske Leijten. “Ik heb twee keer Kamervragen gesteld, maar daar werd toen ontwijkend op geantwoord. Dan zijn mijn wapens als Kamerlid wel op. Pas toen Lubach er aandacht aan besteedde, werd de ophef groot genoeg.”

Lubach weet gestaag een vast publiek op te bouwen. De eerste afleveringen trokken maar een paar honderdduizend kijkers, inmiddels breekt hij regelmatig door het miljoen. Hij trekt jongere kijkers, weet Boukes van de UvA, onder meer doordat al zijn items op YouTube komen. Daar heeft hij hard voor moeten onderhandelen, want bij de Publieke Omroep was dat uit den boze. Maar het legt Lubach geen windeieren.

#hoedan?

Want het aantal kijkers groeit, en daarmee ook zijn invloed. Afgelopen seizoen gebeurde er iets bijzonders, aldus Boukes. Lubach vroeg zich in zijn uitzending af hoe Geert Wilders zijn plannen precies wilde uitvoeren: „Alle moskeeën dicht en een verbod op de Koran – het was wel fijn geweest als hij er even bij had gezegd hoe hij dat dan precies wilde gaan doen”, aldus Lubach in de uitzending. Hij riep op om Wilders aan te spreken onder de hashtag #hoedan.

De hashtag werd trending topic op Twitter. Maar het waren niet alleen normale kijkers die Wilders aanspraken, aldus Boukes. „Je zag dat ook politici die hashtag gingen gebruiken, en Wilders werd er in debatten op aangesproken door bijvoorbeeld Rutte, die wilde weten hoe Wilders die Koran dan precies ging verbieden. Een satirisch tv-programma bepaalde plotseling hoe we naar een politicus keken, dat was in Nederland nog niet eerder gebeurd.”

Meer Lubachs

De kracht van Lubach, zo stelt Boukes, is dat hij iedereen aanpakt. Hij richt zich op Geert Wilders, maar net zo goed op minister Lodewijk Asscher van de PvdA. „Ik denk dat politici zelf ook voor de tv zitten met het gevoel: wie gaat hij nu weer aanpakken?”

Minister Ploumen zit inderdaad elke week op de bank. „Ik kijk er echt naar uit: waar zou het vanavond weer over gaan. Want hij komt altijd met verrassende onderwerpen.”

Volgens SP’er Leijten is het bovendien een voordeel dat Lubach niet in Den Haag zit. „De journalisten die hier rondlopen, praten vaak met Kamerleden en voorlichters, en worden daardoor beïnvloed. Lubach zit niet in die Haagse kaasstolp, en kan daardoor de zaak openbreken. Van mij zouden er veel meer Lubachs mogen zijn.”

Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.

Reageer op artikel:
Ook politici benieuwd: Wie gaat Lubach nu aanpakken?
Sluiten