Universiteiten gaan vrijblijvend studeergedrag terugdringen. De regels worden aangescherpt en de cultuur moet anders. Dat staat in een gisteren verzonden brief van de Vereniging van Universiteiten (VSNU) aan staatssecretaris van Onderwijs Halbe Zijlstra. Om de afgesproken streefcijfers te kunnen behalen is een verdergaande inzet nodig, volgens de VSNU. “Deelname aan het onderwijs en tentamens krijgt een meer verplicht karakter. Het aantal herkansingen bij tentamens en examens wordt teruggebracht”, aldus voorzitter van de VSNU Sijbolt Noorda in de brief. Een woordvoerder legt uit dat universiteiten zelf invulling geven aan deze uitgangspositie. Ze zullen zelf strenger gaan controleren op aanwezigheid en bepalen zelf hoeveel herkansingen er dan maximaal gedaan kunnen worden. “Maar vier keer herkansen voor hetzelfde tentamen is dus misschien wat veel.” Noorda schrijft verder dat de VSNU graag vervolgafspraken maakt met Den Haag over verbeteringen van studiesucces, maar stipt daarbij wel aan dat de ambities realistisch moeten zijn. “Gegeven de bezuinigingen waarmee de universiteiten geconfronteerd worden”, legt hij uit. “Kleinschaliger onderwijs is echt niet realiseerbaar zonder extra middelen.”

Staatssecretaris Zijlstra heeft al aangegeven dat hij de heersende zesjescultuur zat is en dat hij universiteiten de kans wil geven om eindexamencijfers mee te laten tellen in de toelating van studenten. Een maatregel die stuit op een hoop weerstand bij het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO). “We moeten niet willen selecteren op cijfers, want cijfers zijn een slechte indicatie voor de studiekeuzemotivatie van studenten”, reageert voorzitter Sebastiaan Hameleers. Volgens het ISO valt of staat studiesucces bij een gemotiveerde student en blijkt deze motivatie niet uit cijfers, maar uit persoonlijke interesses. “Laat aankomende studenten verplicht kennismaken met de opleiding door ze te matchen met een docent die wat over de opleiding vertelt.”

Daarnaast stelde het ISO een vervroegde inschrijfdatum voor, zodat de middelbare school meer in keuzebegeleiding voorziet.

“GROTE FINANCIËLE GEVOLGEN”

Analyse: Pascal ten Have, voorzitter landelijke studenten vakbond LSVb

“Het terugbrengen van het aantal herkansingen: dit is weer één van die regels die de regering bedenkt om studeren heel moeilijk te maken. Je wordt de opleiding afgeschopt als je niet genoeg punten hebt gehaald, het is moeilijk om aan je master te beginnen als je “nog nét je bachelor niet hebt gehaald. Dit levert voor de studenten enorme studievertra-ging op en dat heeft natuurlijk grote financiële gevolgen, door de nieuwe regeling waardoor je bij vertraging 3.000 euro studiegeld moet betalen. Een finan-cieel drama is dat. ‘Je kunt het lenen’, is dan een mooi argument van staatssecretaris Halbe Zijlstra, maar dan begin je dus te werken met duizenden euro’s studieschuld. Een financiële prikkel mag dus absoluut geen rol spelen tijdens je studie.”