Luierfabrikant Tena gaat met hun patiënten bellen om te praten over hun urineverlies. Cliëntenbelang Amsterdam spreekt daar schande van, omdat het bedrijf een commercieel belang heeft en sommige patiënten ongevraagd worden gebeld.

Volgens Tena krijgen apothekers aan de hand van de telefoongesprekken advies welke product gewenst is. De fabrikant bezweert dat patiënten alleen worden gebeld als zij daar geen bezwaar tegen hebben, maar Cliëntenbelang Amsterdam zegt dat ook mensen zijn gebeld die nergens om hebben gevraagd.

Dat een fabrikant zich zo direct met patiënten bemoeit is nieuw. Het komt door bezuinigingen van Achmea. De zorgverzekeraar eist dat apothekers cliënten indelen in een gebruikersprofiel om te voorkomen dat ze duurder of meer materiaal gebruiken dan nodig is.

Om tijd te besparen, laten de apothekers Tena dit klusje opknappen. Volgens een woordvoerder van Tena worden alleen patiënten gebeld die bij een apotheek hebben aangegeven meer te willen weten. De woordvoerder kan echter niet uitsluiten dat apothekers per abuis alle patiënten op de lijst hebben gezet. "Wij hebben echter afgesproken dat zij alle patiënten moeten informeren en bij voorkeur om getekende toestemming vragen."

De eerste vraag van de gesprekken die de vijftien tot twintig verplegers van Tena voeren is of de patiënt weet waarom hij wordt gebeld. "Als dat niet het geval is, rapporteren wij dat aan de apotheek."

Cliëntenbelang Amsterdam vreest dat Tena op deze manier een monopoliepositie krijgt. "Wie controleert of Tena niet alleen eigen materiaal adviseert?", vraagt een woordvoerder zich af. "Het is ook tegenstrijdig. Achmea wil dat zo weinig mogelijk incontinentiemateriaal wordt gebruikt, maar een bedrijf wil natuurlijk zo veel mogelijk verkopen. Moet zo'n bedrijf dan adviseren hoe veel materiaal een patiënt nodig heeft?"

Tena wijst erop dat concurrenten in de adviezen niet worden uitgesloten. "Zij maken soortgelijke producten. Wij vinden de onze natuurlijk de beste, maar in de adviezen gaat het om het soort product dat nodig is en niet om de fabrikant. Er wordt vaak genoeg een product van een concurrent voorgeschreven."

Verzekeraar Achmea deelt niet de vrees dat onnodig veel producten worden voorgeschreven op basis van de adviezen van de verkoper. "De eindverantwoordelijkheid ligt nog altijd bij de apothekers. Die bepalen of zij het advies overnemen of niet. Wij vertrouwen op hun kennis en kunde."

De Nederlandse Patiënten en Consumenten Federatie (NPCF) vindt dat apotheken zelf hun patiënten moeten bellen. "Wat ben je als apotheek voor belangenbehartiger als je dit door een bedrijf laat doen?", zegt een woordvoerder. "Het moet voor patiënten glashelder zijn door wie ze worden gebeld en dat is nu blijkbaar niet het geval."

Het is volgens de NPCF niet gek om gebruikersprofielen te maken. "Maar de wijze waarop dit gebeurt roept de nodige vragen op."